Birminghamda European Athletics Championships: Qimmat chiptalar va bo‘sh tribunalar
Birminghamdagi European Athletics Championships sportchilar uchun katta sahna bo‘lishi kerak edi. Ammo Alexander Stadiumdagi manzara ko‘pchilikni bir savolga qayta-qayta olib kelyapti: bu yerda aslida kim uchun musobaqa o‘tkazilyapti – muxlislar uchunmi yoki kassalar uchunmi?
Keely Hodgkinson murabbiyi Jenny Meadows ham, BBC sharhlovchisi Steve Cram ham jim tura olmadi. Ular chiptalar va ovqat narxlarining osmonga chiqishi tufayli tribunalar bo‘shab qolayotganini ochiq aytishdi.
Yarim bo‘sh stadion, “to‘la” raqamlar
Rasmiy ma’lumotlarga ko‘ra, dushanba oqshomida Amy Hunt 100 metrda oltin medal olgan paytda stadionda 13 mingdan ortiq muxlis bo‘lgan. Qog‘ozda shunday. Ammo 23 ming o‘rinli Alexander Stadiumni ekranda ko‘rganlar, ayniqsa uzoq to‘g‘ri yo‘lak bo‘ylab joylashgan tribunalarni, buni sezdi: o‘rinlarning yarmi ham to‘lmagandek ko‘rindi.
Steve Cram efir paytida buni yashirmadi: tribunalar, ayniqsa orqa to‘g‘ri yo‘lak tomoni, siyrak muxlislar bilan qoplanganini aytdi. Atmosfera esa yevropalik chempionlarga munosib darajada emasdi.
“Telba narxlar” va 18,50 funtlik sendvich
Muxlislarning sababi aniq: narxlar. Faqat chiptalar emas.
Stadion ichida oddiy ovqatlanish ham cho‘ntakka zarba. Barbekyu cho‘chqa go‘shtli sendvich – 18,50 funt. Bratwurst hot-dog – 15 funt. Bir shisha suv – qariyb 4 funt. Oilaviy kunni stadionda o‘tkazish istaganlar uchun bu raqamlar tezda qo‘rqinchli summaga aylanadi.
Amy Huntning agenti Nick Harwell uning oltin medalidan keyin ijtimoiy tarmoqlarda qisqa, lekin og‘ir jumla yozdi: “Telba narxlar. Juda achinarli.” Qisqa post, lekin kayfiyatni aniq ifodalab berdi.
Qimmat sektorlar to‘la, arzonlari bo‘sh
Musobaqa boshida asosiy tribunaning Category A chiptalari 110 funtga baholandi. Category B – 90 funt. Qizig‘i shundaki, aynan shu qimmat joylar ko‘proq to‘lgan.
Arzonroq bo‘lishi kerak bo‘lgan 60 funtlik (Category C) va 40 funtlik (Category D) o‘rinlar esa ko‘zga tashlanarli darajada bo‘sh qoldi. Demak, narx siyosati na elita muxlisni, na oddiy tomoshabinni to‘liq qoniqtiryapti.
Shahar markazida esa bu darajadagi musobaqa o‘tayotganidan deyarli darak yo‘q. Bannerlar, reklama, shovqin – hammasi kam. Tasodifiy muxlisni jalb qilish uchun esa aynan shular kerak edi.
Park-and-ride, uzoq piyoda yurish va kech tugaydigan dastur
Stadionga yetib borish ham alohida sinovga aylangan. Park-and-ride xizmati 22,50 funt turadi. Arzonroq varianti bor – 17,50 funtlik park-and-walk. Ammo bu deyarli 45 daqiqalik piyoda yurish demak.
Oilalar uchun bu juda noqulay. Ayniqsa, dasturdagi so‘nggi startlar 21:50 dan keyin tugashini hisobga olsak. Eng yaqin vokzalgacha bir mil yurish yoki avtobus bilan park-and-ride maydoniga qaytish – kechki payt bolali muxlislar uchun jiddiy to‘siq.
Dushanba oqshomida M6 avtomagistralining Alexander Stadium yaqinidagi 10–11-chorrahalar yopilgani ham ishni yanada murakkablashtirdi.
Hodgkinson murabbiyi: “Odamlar musobaqa bo‘layotganini ham bilmayapti”
Jenny Meadows ijtimoiy tarmoqlarda muxlislarning shikoyatlarini ochiq tilga oldi: yuqori chipta narxlari, avtoturargohdagi muammolar va hatto ba’zi odamlarning bu chempionat o‘tayotganidan ham bexabar ekanini yozdi.
Bu esa yana bir og‘riqli savolni ko‘taradi: Birmingham 2026 tashkilotchilari oddiy sport ixlosmandlarini jalb qilish uchun yetarlicha ish qildimi?
Tashkilotchilar o‘zini himoya qilmoqda
Birmingham 2026 matbuot xizmati esa butunlay boshqa rasmni chizmoqda. Ularning ta’kidlashicha, chiptalar savdosi kutilganidan ancha yuqori bo‘lgan, sessiyalarning katta qismi yakshanba kuniga kelib sotilib bo‘lish arafasida.
Rasmiy ma’lumotga ko‘ra, chiptalarning 50 foizi 30 funt va undan arzon narxda sotilgan, kattalar uchun eng past narx – 10 funt. Ular, shuningdek, “Mondo” nomi bilan atalgan 6,31 funtlik bolalar chipta paketini eslatishdi – bu narx Armand “Mondo” Duplantisning jahon rekordiga ishora sifatida tanlangan. Tashkilotchilar ta’kidlashicha, to‘rt kishilik oila 30 funt atrofida stadionga kira oladi.
Qog‘ozda hammasi chiroyli. Lekin tribunadagi bo‘sh o‘rinlar boshqa narsani aytyapti.
150 funtlik final kunlari va yo‘qolgan imkoniyat
Athletics sharhlovchisi Sonja McLaughlan ham chiptalar narxidan hayratda qolganini yashirmadi. U, ayniqsa, so‘nggi uch kun uchun narxlar 150 funtgacha ko‘tarilishini alohida qayd etdi va buni sportchilar uchun adolatsiz deb baholadi.
Uning fikricha, yengil atletika futbolsiz qolgan, erkin efirda keng ko‘rsatilayotgan noyob oynaga ega bo‘lib turibdi. Bunday pallada stadionda siyrak muxlislar bilan o‘tkazilayotgan sessiyalar sportning o‘ziga ham, chempionat mezbonlariga ham zarba bo‘lmoqda.
McLaughlan postidan so‘ng ko‘plab muxlislar bir savolni ko‘tardi: nega bo‘sh o‘rinlar yengil atletika klublaridagi bolalarga yoki boshqa sport to‘garaklariga bepul berilmaydi? Bir muxlis buni “sport tadbiri uchun ko‘rgan eng yomon narx siyosatlaridan biri” deb atadi va hatto Cheltenhamdagi narxlar ham bu darajaga yetmasligini yozdi.
2029 London bidiga soyami?
Bularning barchasi fonida yana bir katta mavzu turibdi: 2029 World Athletics Championships uchun Londonning arizasi. Yakuniy taqdimot juma kuni bo‘lib o‘tadi. Shu paytda mamlakatda o‘tayotgan yirik yengil atletika musobaqasida bo‘sh o‘rinlar, g‘azablangan muxlislar va qimmat chiptalar – ideal fon emas.
Birminghamdagi bu chempionat yengil atletika uchun reklama derazasi bo‘lishi kerak edi. Hozircha esa u boshqa savolni o‘rtaga tashlayapti: agar sport o‘z eng sodiq muxlislarini ham stadiondan siqib chiqara boshlasa, keyingi safar bu o‘rinlarni kim to‘ldiradi?
