Wimbledon 2023: Linda Noskova chempionlikka erishdi
Londonda yakshanba tongi hali to‘liq uyg‘onib ulgurmay turib, ayollar finali allaqachon tarixga aylanib bo‘lgandi. Markaziy kortda Linda Noskova va Karolina Muchova o‘rtasidagi chexcha ichki duel shunchaki final emasdi – bu avlodlar to‘qnashuvi, uslublar to‘qnashuvi va asablar sinovi bo‘ldi.
Hisob oddiy ko‘rinadi: 6-2, 5-7, 6-3. Ammo bu raqamlar ortida juda boshqacha voqea yotadi.
Uch setlik drama: ustunlik, titroq va qayta tug‘ilish
Noskova uchinchi daqiqalardanoq o‘z niyatini yashirmadi. Kuchli, toza zarbalar, agressiv qabul, kort markazini egallash – Muchova odatdagi mayin, hiyla-nayrangga boy o‘yinini yo‘lga qo‘yishga ulgurmay qoldi. Birinchi set 6-2 bilan yakunlanganda, Markaziy kortda bir savol paydo bo‘lgandi: bu final tez tugaydimi?
Ikkinchi set bunga mutlaqo boshqacha javob berdi.
Noskova 6-2, 5-2 hisobiga yetib olganida, hammasi yakunlangandek ko‘rindi. Birinchi katta “Grand Slam” finali, ilk chempionlikka bir necha ochko qolganda, ko‘p tennischilar yiqiladi. Aynan shunda asablar o‘z so‘zini aytdi. Noskova bir necha chempionlik ochkosini boy berdi, Muchova esa har bir imkoniyatni tirishib ushlab qoldi.
Kortdagi kuchlar nisbatida o‘zgarish sezila boshladi. Tomoshabinlar ovozi balandlashdi, ritm buzildi, bosim oshdi. Noskova ketma-ket besh o‘yin yutqazdi, 5-2 dan 5-7 gacha sirg‘alib tushdi. Final birdaniga bir tomonlama o‘yindan klassik uch setlik jangga aylandi.
Ammo bu hikoya yiqilish haqida emas.
Quloqlar berkitildi, nigoh – “Venus Rosewater Dish”da
Ikkinchi set tugagach, juda ramziy lahza yuz berdi. Noskova kort chetiga o‘tirib, quloqlarini barmoqlari bilan berkitdi. U shovqinni, shubhalarni, ichki shovqinini o‘chirib qo‘ymoqchi bo‘lgandek edi. Bir necha soniyadan so‘ng esa nigohi to‘g‘ri mukofotga – “Venus Rosewater Dish”ga qadaldI.
Bu juda dadil ishora edi. Yana ham dadilrog‘i – undan keyin kortga qaytib, shu qarashga munosib o‘yin ko‘rsatish.
Uchinchi set boshidayoq Noskova yana o‘sha birinchi setdagi o‘ziga xos qudratini topdi. Zarbalari qayta og‘irlashdi, chiziqlarni topish aniqligi qaytdi, oyog‘i yengillashdi. Muchova odatdagidek o‘yinini rang-barang qilishga urindi – chip-backhand, kortni keng ochish, oldingi chiziqqa chiqish, o‘sha “Roger Federer” uslubidagi aylanib kelib forehand urishlar… Lekin bu safar raqib uni maydondan siqib chiqardi.
Noskova 6-3 hisobida uchinchi setni yopdi va shu bilan birinchi “Grand Slam” unvonini qo‘lga kiritdi.
Muchova – nafis uslub, kichik xatolar
Muchova mag‘lub bo‘lishiga qaramay, bu finalning estetik markazi bo‘lib qoldi. U o‘z o‘yinini ko‘p yillar davomida Roger Federer uslubiga moslab shakllantirgan: nafis chip-backhand, toza volelar, o‘ng qo‘l bilan maydonni keng kesib o‘tadigan zarbalar. Tomoshabinlar nega uni bunchalik tez qabul qilgani tushunarli.
Ammo eng muhim nuqtalarda kichik xatolar juda qimmatga tushdi. Qaytarishdagi rejasi – Noskovani backhand tomoniga ko‘proq majburlash – qog‘ozda yaxshi ko‘rinar, amalda esa boshqa manzara yuzaga chiqdi. 21 yoshli chex raqibni aynan o‘sha tomonga haydab, ayniqsa “advantage” tomonida, kuchli zarbalar bilan jazolab bordi. Har safar Muchova qabul chizig‘ida oldinga intilsa, to‘p ko‘pincha orqasiga uchib ketdi.
Final tafsilotlarda yutqazildi. Ayniqsa uchinchi setda.
Kortdan tashqaridagi Linda: Zanzibar hikoyasi
Marosim paytida esa tomoshabinlar faqat yangi chempionni emas, yangi xarakterni ham tanidi. Noskovaning bu yutuqi fonida bir fakt ayniqsa ajralib turadi: tennis taqvimi deyarli dam olish bilmaydi, mavsumlar orasidagi tanaffus bir necha haftadan oshmaydi. Shunday qisqa “offseason” davrida u Tanzaniya sohillari yaqinidagi Zanzibar oroliga ko‘ngilli sifatida borishni tanladi.
U yerda 300 nafar o‘quvchisi bor maktabda yordam berdi, ko‘ngillilar uyida umumiy xonalarda yashadi. O‘zi keyinroq bu safar haqida shunday degan: bu tajriba ko‘zini kutmagan darajada ochgani, o‘zini qay darajada omadli ekanini eslatgani, bunday narsani har bir inson hayotida hech bo‘lmaganda bir marta boshdan kechirishi kerakligini aytgan.
Shu fon bilan qaralganda, Wimbledon g‘alabasi ham boshqa rang oladi. Bu faqat sportdagi sakrash emas, dunyoqarashga ega bo‘lgan, o‘zini va atrofini anglaydigan yosh chempionning sahnaga chiqishi.
Chempionlikdan keyingi raqamlar va savollar
Bu g‘alaba Noskovaning reytingini ham keskin o‘zgartirdi. U endi dunyo tasnifida 6-raqamga ko‘tariladi. Bir necha oy oldin uning “Grand Slam”dagi eng yaxshi natijasi 2024 Australian Open chorak finali edi. Undan keyingi yirik turnirlar esa kutilganidan pastroq yakunlandi.
Shu sababli Wimbledon unvoni bir savolni o‘rtaga tashlaydi: bu faqat bir haftalik sehr bo‘ldimi yoki uning o‘yinida haqiqatan ham yangi daraja ochildimi?
Javobni endi keyingi “major”lar beradi. Ammo bir narsa allaqachon aniq: Markaziy kortda quloqlarini berkitib, shovqinni o‘chirib, nigohini faqat kubokka qadagan o‘sha yosh chex qiz tennisning eng yirik sahnasiga jiddiy niyat bilan kirib keldi. Va bu eshik endi yopilmaydiganga o‘xshaydi.
