Newcastle United: Howe ketdi, Jaissle yangi davrni boshlaydi
“St James’ Park”da bir davr sekin, og‘riqsiz tugamadi. U samolyot bortida, “Newcastle United” futbolchilari Bristolga yutqazib, uyga qaytayotgan paytda asta-asta so‘na boshladi.
4:1 hisobidagi o‘sha mag‘lubiyat ko‘pchilik uchun oddiy, mazmunsiz mavsumoldi o‘rtoqlik o‘yini bo‘lib ko‘rindi. “Ashton Gate”dagi kecha unutilishi kerakdek tuyulgandi. Ammo Eddie Howe uchun emas. U samolyotda o‘yinning katta qismini qayta tomosha qildi. Oxirgi soatlarida ham, kuboklar keltirgan, “Newcastle”ning uzoq yillik sovrinsizlik la’natini sindirgan bosh murabbiy javob izlashda davom etardi.
Ertasi tong esa haqiqat yuzaga chiqdi: holdan toygan Howe iste’foga chiqqanini ma’lum qildi.
Howe ketdi, lekin qayta qurilish allaqachon boshlangan edi
Howe klub rahbariyatiga ketish istagini bir necha hafta avval aytgan, ammo voris topilmaguncha qolishga rozi bo‘lgandi. Qog‘ozda hammasi tartibli ko‘rindi: murabbiy almashdi, yangi davr boshlanadi. Amalda esa o‘zgarishlar ancha oldin, o‘tgan yozgi transfer oynasidagi og‘ir xatolardan keyin boshlangan edi.
Og‘ir mavsum, ichki chempionatdagi zarbalar, Uefa moliyaviy qoidalarini buzganidan keyin kelishilgan cheklovlar — bularning bari “Newcastle”ni yo‘lini o‘zgartirishga majbur qildi. Klub endi qimmat yulduzlar ortidan quvishni emas, qit’a bo‘ylab yosh futbolchilarni nishonga olishni tanladi. Ma’lumotlar bo‘limi kengaytirildi, savdo modeli yo‘lga qo‘yildi: sotish, qayta investitsiya qilish, balansni ushlab turish.
Bu og‘riqsiz kechgani yo‘q.
Sandro Tonali va Anthony Gordonning mos ravishda “Tottenham Hotspur” va “Barcelona”ga ketishi klub uchun zarur, ammo ruhiy jihatdan og‘ir qaror bo‘ldi. Bu transferlar qayta sarmoya kiritish uchun kerak edi. Ammo sardor Bruno Guimaraesning “Arsenal”ga ketishi – bu allaqachon rejadan tashqaridagi zarba.
Transfer bozorida yo‘qotishlar faqat shu bilan tugamadi. Ispaniyalik qanot Victor Munoz “Liverpool”ni, shveysariyalik yarim himoyachi Johan Manzambi esa “Aston Villa”ni tanladi. “Newcastle” esa tomoshabin bo‘lib qoldi.
Shunga qaramay, yoz bo‘yi besh qiziqarli nom kelib qo‘shildi: darvozabonlar Lukas Hornicek va Ewen Jaouen, yarim himoyachilar Aladji Bamba va Sean Steur, hamda hujumchi Bazoumana Toure. Sport direktori Ross Wilson esa hali ishning yarmi ham tugamaganini yaxshi biladi.
U ochiq aytdi: “Bu yerda raqobatlasha oladigan, g‘alaba qozonadigan model qurishimiz kerak. Lekin u bizga mos bo‘lishi, istamagan futbolchilarni sotishga majbur qilmasligi va Uefa sanksiyalariga olib kelmasligi shart”.
Shu fon ortida Tyneside’da yangi ism paydo bo‘ldi: Matthias Jaissle.
Salzburgda pishgan murabbiy, Tyneside’da tezkor sinov
“Red Bull Salzburg”dagi tajriba bejiz emas. Avstriyada u ketma-ket chempionliklar, Chempionlar ligasining 1/8 finaliga chiqish bilan tanildi. Jamoasi raqibni yuqoridan bosib olardi: o‘yin boshiga o‘rtacha 9,8 marta yuqori zonada to‘pni tortib olish, har uchrashuvda 5,6 marta raqib jarima maydoni yaqinida pressing orqali to‘pni yutib olish – bu raqamlar Jaissle futbolining pasporti.
Saudiya Arabistonida, “Al-Ahli”da ham u o‘z uslubidan voz kechmadi, faqat uni moslashtirdi. 8,2 ta yuqori pressing orqali to‘pni egallash, har o‘yinda 47,6 ta yutib olingan yakka kurash va ketma-ket Asian Champions League g‘alabalari. Oldinga intiluvchi, vertikal hujumlar va mustahkam mudofaa o‘rtasida u o‘sha yerda muvozanat topdi.
Endi esa bu sinov “Premier League”ga ko‘chdi.
Jaissle 38 yoshida Saudi Pro League’dagi ishini tugatib, dam olishga ham ulgurmay, Ispaniyadagi mavsumoldi yig‘iniga “parashyut bilan tushdi”. “Newcastle”ning “Liverpool”ga qarshi 23-avgustdagi ochilish o‘yini esa allaqachon ufqda ko‘rinib turgan, tobora yaqinlashayotgan poyezdga o‘xshardi.
Klubning performance direktori James Bunce vaziyatni “speed dating”ga qiyosladi – har lahza hisobda. Aynan shunday bo‘ldi.
“Off the charts” mashg‘ulotlar va yangi talablar
Yangi murabbiy kelganda mashg‘ulotlar odatda jonlanadi. Har bir futbolchi ko‘zga tashlanmoqchi bo‘ladi. Lekin Jaissle olib kelgan sur’at “odatiy jonlanish”dan ancha yuqori. Ikki mahal mashg‘ulotlar intensivligi haqida ichkaridan chiqqan birgina ta’rif kifoya: “off the charts” – chizmadan tashqarida.
Jaissle uchun bu shunchaki yoqimli detal emas, tamoyil. U ham Howe kabi: mashg‘ulotda qanday ishlasang, o‘yinda shunday o‘ynaysan, deydi. Farqi shundaki, u bu fikrni har bir yugurish, har bir qaytish bilan o‘tkazadi.
Tozalikka, “clean sheet”larga urg‘u allaqachon sezilmoqda. Bir mashg‘ulotda futbolchilarni charchatib yuborgan, takror va takror bajarilgan qaytish yugurishlari ko‘pchilikni holdan toydirdi. Ertasi kuni mashg‘ulot hajmi qisqartirildi – bo‘yinida soat osilgan Jaissle futbolchilar oyog‘idagi “og‘irlik”ni payqadi va ortga chekindi. Bu ham nazorat, ham talab.
Intervyularda u sokin, tartibli ko‘rinadi. Mashg‘ulot maydonida esa butunlay boshqa odam: baqiradi, yuguradi, hatto o‘z yordamchilarini joyidan siljitib, kerakli intensivlikni tanasida ko‘rsatadi.
U bilan birga uch nafar assistent – Alexander Hauser, Engin Yanova va Florens Koch, ikki nafar tahlilchi – Maximilian Fischer va Steffen Konrad, hamda darvozabonlar murabbiyi Alexander Bade keldi. Lekin Jaissle ilk nutqidayoq klubda allaqachon ishlayotganlar ham “standartlarni ko‘tarishi” kerakligini aniq aytdi. Bu faqat yangi shtab loyihasi emas, butun klub loyihasi.
Liverpool soyasida, vaqt bilan poyga
“Liverpool” allaqachon yangi bosh murabbiy Andoni Iraola ostida moslashuv jarayonini bir necha hafta oldin boshlagan. “Newcastle” shtabi buni yaxshi biladi. Shuning uchun tayyorgarlik va tahlil ustida ish tungi soatlarga qadar davom etmoqda.
Yangi darvozabon Lukas Hornicek bunga jonli misol. Chexiya terma jamoasi posboni klubga atigi bir necha kun oldin, “Braga”dan 25,7 million funt evaziga kelib qo‘shildi. Ammo u allaqachon “Premier League”dagi standart vaziyatlar “darsi”ni tezlashtirilgan kursda o‘tayapti: raqibning baland bo‘yli futbolchilari jarima maydoniga yopirilganda qanday pozitsiya tanlash, qanday qarshi turish, qandaycha jismonan chidash.
Savol bitta: u jangga tayyormi?
Hornicekning javobi qisqa bo‘ldi: “For sure”.
Yangi davrning haqiqiy bahosi
Yozgi transfer oynasi “Newcastle”ni og‘riqli qarorlarga majbur qildi. Sardorlar ketdi, maqsadlar qo‘ldan chiqdi, moliyaviy cheklovlar bo‘g‘ib turibdi. Buning evaziga esa yosh, ambitsiyali, ammo tajribasi cheklangan jamoa, hamda yuqori pressing, tezkor futbolni talab qiladigan murabbiy qo‘lga kiritildi.
Endi bu mozaika “Premier League” bosimi ostida sinovdan o‘tadi.
“Valencia”ga qarshi “Mestalla”dagi o‘rtoqlik o‘yini Jaissle uchun birinchi kichik o‘lchov bo‘ladi. Lekin haqiqiy baho 23-avgust kuni, “Liverpool”ga qarshi ochilish uchrashuvida beriladi.
Yosh “Newcastle” bu bosimga, bu intensivlikka, bu savdo modeliga chiday oladimi? Yoki Tyneside’dagi yangi davr ham avvalgidek og‘ir darslar bilan boshlanadimi?
