Kolumbiyada siyosat va futbol: Infantino Janubiy Amerikadan qo‘llab-quvvatlanmoqda
FIFA rahbari Gianni Infantino dunyo futboli boshqaruvini larzaga keltirgan inqiroz fonida Kolumbiyaga safar qilar ekan, Janubiy Amerikadagi ta’sirchan futbol arboblaridan ochiq ko‘mak oldi. Siyosiy sahna keskin o‘ngga og‘ayotgan bir paytda, futbol diplomatiyasi ham Kolumbiyada o‘z maydonini topdi.
Infantino juma tongida Kali shahriga yetib keldi. Maqsad – yangi prezident Abelardo de la Espriella inauguratsiyasida ishtirok etish. Qattiq o‘ng qarashlari bilan tanilgan davlat rahbari atrofida siyosiy kuchlar qayta safarbar etilayotgan bir pallada FIFA prezidenti ham bu manzaradan chetda qolmadi.
Kolumbiya futbol federatsiyasi tarqatgan suratlarda Infantino tabassum bilan CONMEBOL prezidenti Alejandro Dominguez va Kolumbiya federatsiyasi rahbari Ramon Jesurun bilan yonma-yon turibdi. Rasmlar tilsiz, lekin aniq signal: Janubiy Amerika futboli rahbariyati FIFA boshlig‘ini ochiqcha sahnaga qaytarib chiqarmoqda.
Tanqid ostidagi prezident, savollardan qochgan javob
Bu safar oddiy ishchi tashrif emas. Infantino so‘nggi haftalarda keskin tanqidga uchragan, xususan, Jahon chempionatini xususiy investorlarga ochish haqidagi rejasi tufayli. Reja bekor qilindi, ammo bo‘ron tinmadi.
56 yoshli italiyalik-shveytsariyalik yurist, 2016 yildan beri FIFA tepasida o‘tirgan rahbar, AFP muxbirining “FIFA inqirozi ortda qoldimi?” degan savoliga javob berishdan bosh tortdi. Og‘ir savol. Javobsiz qoldi.
Kunning ikkinchi yarmida esa boshqa sahna – Kali sport majmuasida bolalar futbol festivali. Bu yerda ohang keskin o‘zgaradi. Infantino maydonda to‘p tepishga shaylangan bolalar orasida jilmayib turibdi.
“Bugun bu yerda bo‘lish – baxt,” – dedi u futbol formasidagi o‘nlab bolalarga qarata. “Futbol – quvonch, futbol – baxt, futbol – birlik”, deya davom etdi u va “bu dunyoning aynan shu qismida, Kolumbiyaning aynan shu hududida juda ko‘p chempionlar tug‘ilganini” eslatib o‘tdi.
Siyosiy bosim, institutsional inqiroz, yirik tijoriy rejalar tanqidi – bularning bari bir chekkada. Maydonda esa futbolning odatdagi, sodda tili: quvonch va umid.
CONMEBOL: tanqid ortidan kelgan ochiq qo‘llab-quvvatlash
Infantino kelasi yil mart oyida Rabotda bo‘lib o‘tadigan FIFA prezidentlik saylovida o‘zining to‘rtinchi va yakuniy muddatiga nomzodini qo‘yishga hozirlik ko‘rayotgan bir paytda, ayniqsa Yevropadan bosim kuchaygan. UEFA FIFA xususiy investitsiya rejasidan voz kechgani e’lon qilingach ham Jahon chempionatini boykot qilish tahdidini saqlab qoldi.
CONMEBOL esa o‘z pozitsiyasini murakkabroq chizdi. Atigi o‘nta a’zo federatsiyaga ega bo‘lsa-da, ular orasida Argentina va Brazil kabi futbol gigantlari bor. Konfederatsiya bir kun avval FIFA “takroran bir tomonlama qarorlar qabul qilayotgani”dan xavotir bildirdi.
Ammo ertasi kuni ohang yumshadi. Kolumbiya ommaviy axborot vositalariga bergan izohida CONMEBOL prezidenti Alejandro Dominguez shunday dedi: “Infantino qilgan ulkan ishlarni inkor qilib bo‘lmaydi.” Uningcha, futbol uchun ishlashni davom ettirish kerak, yo‘l esa – muloqot: “Har doim ham bir fikrda bo‘lish shart emas.”
Tanqid ortidan kelgan shu kabi bayonotlar Janubiy Amerika futbol siyosatining real manzarasini ko‘rsatadi: kelishmovchilik bor, lekin to‘liq uzilish yo‘q.
Argentina, Paragvay, so‘ngra Venesuela va Ekvador – saf kengaymoqda
Juma kuni Infantino uchun Janubiy Amerikadan kelgan xabarlar yanada ijobiy tus oldi. Kuni kecha kuchli ta’sirga ega Argentina futbol assotsiatsiyasi (AFA) va Paragvay federatsiyasi FIFA prezidentini ochiq qo‘llab-quvvatlagan bo‘lsa, oradan ko‘p o‘tmay, Venesuela va Ekvador federatsiyalari ham unga yon bosdi.
Ular, o‘z konfederatsiyasi bayonotiga muvofiq, xususiy investorlar uchun ochiq bo‘ladigan, FIFA Forward Enterprise nomi bilan yuritilishi rejalashtirilgan tijoriy tuzilma g‘oyasidan voz kechishni olqishladi. Reja ketdi, ammo uning ortidan siyosiy chiziqlar qayta chizilmoqda.
Ekvador federatsiyasi prezidenti Francisco Egas Larreategui Infantino nomiga yo‘llagan maktubida FIFA rahbariga ishonchini bildirdi. U nafaqat Infantino, balki “hozir futbolni boshqarayotganlar sportimiz manfaati yo‘lida ishlashda davom etishiga” umid borligini ta’kidladi.
Bu satrlar – quruq diplomatik iboralar emas, balki saylov arafasidagi muhim siyosiy kapital.
Siyosiy orbitada: Trump, de la Espriella va futbol sahnasi
Gianni Infantino siyosiy o‘ng qanot yetakchilari bilan yaqinligi bilan ham tanilgan. U ilgari AQSh sobiq prezidenti Donald Trump bilan yaqin aloqalari bilan tilga olingan edi. Endi esa Kolumbiyada Abelardo de la Espriella inauguratsiyasida paydo bo‘ldi.
Yangi prezident marosimni an’anaviy Bogotadagi Kongress oldida emas, balki salsa poytaxti sifatida tanilgan Kali shahrida o‘tkazishni tanladi. Ramziy qaror. Markazdan chetga, “xalq ichiga” tushish, siyosiy maydonni o‘zgacha sahnaga ko‘chirish.
Aynan shu shaharda, shu marosim atrofida Infantino o‘ziga zarur bo‘lgan siyosiy va sportiy ko‘makni qayta yig‘moqda. Yevropada bosim kuchayayotgan bir paytda Janubiy Amerika maydoni unga yana bir bor tayanch bo‘la oladimi? Kelasi martda Rabotdagi saylov bunga aniq javob beradi.
