UZB sport

Tyson Fury va Anthony Joshua jangiga tayyorgarlik: nokdaunlar va shartnomalar

Tyson Fury va Anthony Joshua o‘rtasidagi yillar davomida kutilgan superjang nihoyat real ko‘rinish ola boshladi. Ikkalasi ham o‘zining tayyorgarlik bahslarini yutdi, lekin bu yo‘l tekis bo‘lmadi – ayniqsa Joshua uchun.

Fury ishni Pattayada tez tugatdi

Juma kuni Pattayada ringga birinchi bo‘lib Tyson Fury ko‘tarildi. 46 yoshli Mariusz Wach bilan jang — qog‘ozda — xavfsiz, nazorat ostidagi sinov bo‘lishi kerak edi. Shunday ham bo‘ldi: Fury yetti raund ichida tajribali polshalikni to‘xtatdi, o‘ziga xos ustunlikni ko‘rsatdi va katta jang oldidan zarur bo‘lgan g‘alabani qo‘lga kiritdi.

Uning oxirgi yillardagi notekis formasi, Oleksandr Usyk bilan ketma-ket mag‘lubiyatlar, Francis Ngannouga qarshi og‘ir kechgan duel fonida bu g‘alaba unga nafas rostlash imkonini berdi. Ammo bu safar asosiy hikoya Fury emas edi.

Joshua – Prenga: 20 soniyada tubanlik, ikki daqiqada tiklanish

Shanba kechasi Saudiya Arabistonida Anthony Joshua umuman boshqa ssenariyni boshdan kechirdi. Uning raqibi – keng jamoatchilikka uncha tanish bo‘lmagan albaniyalik Kristian Prenga. Qaytish jangi, ishonch tiklash, xavfsiz yo‘l deb qaralgan bahs.

Lekin birinchi zarba rejalarning hammasini chilparchin qildi.

Atigi 20 soniya o‘tdi – Joshua yerda. Oradan ko‘p o‘tmay, yana nokdaun. Birinchi raund yakuniga yetmasdan, sobiq chempion yana ring polini tatib ko‘rdi. Uning so‘nggi yillardagi zaif tomonlari, iyakdagi savollar, psixologik bosim – hammasi bir zumda qayta yuzaga chiqdi.

Shu lahzada ringdagi emas, balki karyera bo‘yicha ham hisob ketayotgandek tuyuldi. Ammo ikkinchi raund boshqa Anthony Joshuani ko‘rsatdi. U o‘zini qo‘lga oldi, zarbalarini aniqroq yo‘llay boshladi, raqibni bosim ostiga oldi va nihoyat dramatik tarzda Prengani to‘xtatdi. Qaytish. Qutqaruvchi nokaut. Lekin ogohlantiruvchi ham.

Bu g‘alaba oddiy statistik natijadan ancha ortiq edi. Joshua Nigeriyada sodir bo‘lgan, yaqin do‘stlari Sina Ghami va Latif “Latz” Ayodele hayotiga zomin bo‘lgan avtohalokatdan keyin ilk bor ringga tushdi. Jangdan keyingi intervyuda uning so‘z topishga qiynalgani, ovozi titragani, ko‘zlaridagi og‘irlik – bu kecha uning uchun faqat sport emasligini ochiq ko‘rsatdi.

Shartnoma bor, savollar ko‘p

Natija aniq: Fury ham, Joshua ham yutdi. Eng katta britaniyalik og‘ir vazn jangi yo‘lda qolmoqda. Shartnomalar allaqachon imzolangan, tomonlar o‘rtasida huquqiy kelishuv bor. Aytilishicha, har bir bokschi taxminan 100 million dollar atrofida gonorar olishi kutilmoqda. Bunday pul fonida bu jangni amalga oshirmaslik deyarli imkonsizdek.

Ammo to‘siqlar ham yo‘q emas.

Ko‘pchilik Fury Tailanddan to‘g‘ri Saudiya Arabistoniga uchib keladi, Joshua g‘alabasidan so‘ng ringda yuzma-yuz sahna bo‘ladi, deb o‘ylagan. 2010 yilda Finchley Amateur Boxing Club zalida bo‘lib o‘tgan sparringdan beri ular bir ringda birga bo‘lmagan. Shunday imkoniyat tarixiy lahza bo‘lishi mumkin edi.

Fury esa Wachni yenggan zahoti Jeddahga uchmasligini aytdi – va va’dasida turdi. Shov-shuvlar, mish-mishlar, hatto arenaga Furyga o‘xshash kishi kelib, jurnalistlar bir zumga chalg‘ib qolgan payt ham bo‘ldi. Ammo haqiqiy Fury kelmadi.

Shunga qaramay, Joshua promouteri Eddie Hearn qat’iy: navbatdagi jang – Furyga qarshi.

“Hammasi bitgan. Uch oycha oldin huquqiy kuchga ega shartnoma imzoladik”, – dedi Matchroom rahbari.

Qayerda va qachon? Uch tomonlama kurash

Eng katta savol – sana va manzil. Netflix jangni butun dunyo bo‘ylab 325 milliondan ortiq obunachiga ko‘rsatishi kutilmoqda. Demak, global sahna, global reja.

Variantlar ichida noyabr oyida New Yorkdagi Madison Square Garden jiddiy ko‘rib chiqilayotgani aytilmoqda. Saudiya tashkilotchilari aynan Amerika bozorini maksimal darajada qamrab olishni xohlamoqda.

Britaniyalik muxlislar esa bunday superjangni o‘z uyida ko‘rishni orzu qiladi. Ularning ko‘z oldida faqat bitta manzil – Wembley Stadium. Tarix, atmosfera, ramziy ma’no – hammasi shu arenaga ishora qiladi.

Saudiya boks rahbari Turki Alalshikh avvalroq jang Britaniyada o‘tkazilsa, Amerika teleauditoriyasini hisobga olib, kechasi, erta tongda boshlanishi kerakligini aytgan. Bu yangilik emas: 2005 yilda Manchesterda Ricky Hatton – Kostya Tszyu jangi taxminan soat 02:00 da boshlangandi. Joe Calzaghe – Jeff Lacy va Mikkel Kessler bilan janglar ham yarim tundan keyin o‘tkazilgan.

Muammo – Wembley Stadium cheklovi. Rasmiy “komendant soati” – 23:00. Biroq London meri Sadiq Khan va Brent Council bu kabi yirik sport tadbiri uchun istisno masalasini muhokama qilishga tayyor ekanini bildirgan. Shunga qaramay, juma kuni BBC Sport manbalariga ko‘ra, tashkilotchilar hali ular bilan rasmiy aloqaga chiqmagan.

“Bu britan jangi” – Joshua va Hearnning talabi

Muhimi, Joshua va Fury alohida tarzda Turki Alalshikh bilan shartnoma imzolagan. Moliyaviy tomonni Saudiya tomoni ko‘taradi. Lekin Eddie Hearn o‘z pozitsiyasini o‘zgartirmayapti: ularning kelishuvi bo‘yicha jang aynan Britaniyada bo‘lishi kerak.

“Biz bu jangning Buyuk Britaniyada bo‘lishini talab qildik, – deydi Hearn. – AJ ba’zan hammani yarashtiruvchi bo‘lishni xohlaydi, lekin u menga: ‘Men jangni Britaniyada xohlayman. Bu britan jangi’, dedi. Men bundan ortiq rozi bo‘la olmayman”.

Hearnning ta’kidlashicha, agar Saudiya tomoni jangni Amerikada o‘tkazishni istasa, Joshua bilan tuzilgan shartnomani qayta ko‘rib chiqish kerak bo‘ladi.

Joshua ham kecha ringdagi g‘alabadan so‘ng xohishini yashirmadi. U arenalar nomini tilga olar ekan, aniq chiziq chizdi: “Men buni Tottenham [Hotspur Stadium] yoki [Cardiff] Principality Stadiumda bo‘lishini kutmayman, hurmat bilan aytaman. Bunday tarixiy jang deyilganida, ko‘zingizga Wembley keladi”.

Demak, hozircha uch tomon – Britaniya, Saudiya va Amerika – bir sahna uchun kurashmoqda. Savol: kimning siyosiy va moliyaviy bosimi kuchliroq bo‘ladi?

Ikki gigant, ikki tushkunlik, bitta savol

Ringdagi manzara ham silliq emas. Joshua so‘nggi yillarda g‘alabalariga qaramay, hali ham shubhalar soyasida. 2023 yildan beri u Otto Wallin, sobiq UFC chempioni Francis Ngannou, YouTuber-chiqishli Paul va endi esa Kristian Prengani yengdi. Ammo eng yuqori darajadagi so‘nggi raqibi – Daniel Dubois – uni og‘ir nokautga uchratgan.

Fury ham ideal ko‘rinmayapti. U Arslanbek Makhmudov ustidan ochkolar hisobida g‘alaba qozondi, Wachni ishonchli tarzda to‘xtatdi. Lekin bunga qadar Oleksandr Usyk bilan ketma-ket titullaridan ayrildi, Ngannouga qarshi bahsda esa nokdaunga tushib, faqat bo‘lingan qaror bilan qutulib qoldi.

Bugun ko‘pchilik savolni boshqacha qo‘yadi: kim yaxshiroq og‘ir vazn bokschisi emas, balki kim kamroq tanazzulga uchradi?

Joshua hanuzda portlovchi zarba kuchiga ega. Uning bitta aniqligi butun jang manzarasini o‘zgartirishi mumkinligini Prenga bilan bo‘lgan kecha yana bir bor isbotladi. Fury esa hali ham o‘zining harakatchanligi, ringdagi tafakkuri, raqibga moslasha olish qobiliyati bilan ajralib turadi. Shu bois ko‘pchilik ko‘zida u hali ham favorit.

Ammo bu safar favorit yorlig‘i hech kimga kafolat bermaydi. Ikkalasi ham ruhiy zarbalar, og‘ir mag‘lubiyatlar va tanaga tushgan zarbalardan so‘ng bu jangga kelmoqda. Ularning to‘qnashuvi – kimning merosi mustahkamlanishi, kimning davri yakunlanishini hal qiladigan kecha bo‘lishi aniq.

Savol endi bitta: bu jangni qaysi shahar ko‘radi – London, New York yoki yana bir bor Yaqin Sharq osmoni ostidami?