Trampning Infantino uchun himoyasi
Futbol olamida siyosat yana markazga chiqdi. FIFA prezidenti Gianni Infantino atrofidagi bosim kun sayin kuchayib borayotgan bir paytda, unga eng baland minbarlardan biri – sobiq AQSh prezidenti Donald Tramp yon bosdi.
Tramp dushanba kuni kechqurun o‘zining Truth Social sahifasida yozgan xabarida, FIFA a’zolari Infantino o‘rniga boshqa rahbar izlashga tushsa, bu “dahshatli xato” bo‘lishini ta’kidladi. Unga ko‘ra, agar Infantino ketadigan bo‘lsa, Jahon chempionati “hech qachon avvalgidek muvaffaqiyatli va daromadli bo‘lmaydi”.
Bu so‘zlar bejiz emas. Infantino FIFA’ning so‘nggi tijoriy hujumi ortidagi bosh muallif edi. Uning davrida AQSh, Kanada va Meksikada o‘tkazilgan so‘nggi Jahon chempionati tarixdagi eng yirik va eng daromadli turnirga aylandi. Pul oqimi, global auditoriya, homiylik shartnomalari – hammasi rekordlarni yangiladi.
Ammo aynan shu agressiv tijorat yondashuvi Infantino boshiga bulut to‘pladi.
Sotilmay qolgan “20 foiz”
FIFA rahbari turnirni boshqarish uchun alohida sho‘ba kompaniya tuzishni rejalashtirgan, bu orqali xususiy investorlar ushbu yangi tuzilmaning 20 foizigacha ulush sotib olishi mumkin edi. Rasmiy g‘oya – Jahon chempionatini yanada samarali boshqarish, sarmoya jalb qilish, daromadni ko‘paytirish.
Ammo futbol siyosatida chiziqni qaerdan o‘tkazish kerakligi borasida dunyo birdaniga keskin tortishuvga sho‘ng‘idi. Reja sport ichida kuchli norozilik uyg‘otdi, keng ko‘lamli bosimdan so‘ng loyiha qulab tushdi. Infantino esa, bu urinish uchun uzr so‘rashga majbur bo‘ldi.
Shu bilan ham gap tugamadi. Uch yirik mintaqaviy uyushma – Yevropaning UEFA, Shimoliy va Markaziy Amerikaning CONCACAF hamda Osiyo Futbol Konfederatsiyasi birgalikda keskin ohangdagi xat yo‘lladi. Ular Infantino’ni “aldov orqali ishonchni buzganlikda” aybladi.
Xatda shunday jumla bor: “Ishonch aldov orqali buzilganda, shaxs unga vakolat bergan jamoaning ustiga o‘zini qo‘yganida, u o‘z burchidan voz kechgan bo‘ladi”. Ularning fikricha, Jahon chempionatida ulush sotishga urinish oddiy protsessual xato emas, balki FIFA xizmat qilishi kerak bo‘lgan institutlarga nisbatan ishonchning tubdan buzilishi bo‘lgan.
Keskin baho. Ayniqsa, bu uch konfederatsiya global futbol siyosatining eng og‘ir toshlaridan sanalishini inobatga olsak.
Futbol olami ikkiga bo‘lingan
Shunga qaramay, butun futbol hamjamiyati Infantino’ga qarshi birlashgani yo‘q. Argentina, Meksika va Qatar milliy federatsiyalari uning hokimiyatda qolishini ochiqchasiga qo‘llab-quvvatladi. Ular uchun Infantino – rekord daromadlar, kengaygan Jahon chempionatlari va o‘z mamlakatlari uchun tarixiy turnirlar bilan bog‘langan figura.
Bir tomonda ishonchning buzilgani haqida gapirayotgan konfederatsiyalar. Ikkinchi tomonda esa, iqtisodiy sakrash va global sahnadagi nufuzdan manfaatdor federatsiyalar. Futbol siyosati odatdagidek kulrang emas, ancha rang-barang manzarani eslatmoqda.
Siyosiy soyalar va yaqin aloqalar
Infantino va Donald Tramp o‘rtasidagi yaqin munosabatlar allaqachon yaxshi ma’lum. Bu rishta 2026 yilgi Jahon chempionati chog‘ida, turnir Shimoliy Amerikaga qaytganida, yanada chuqur tahlil va tanqid ostiga olingan.
Endi esa Trampning ochiqcha himoyasi bu aloqalarga yangi rang berdi. U nafaqat Infantino’ni maqtadi, balki uning ketishi Jahon chempionatining kelajakdagi muvaffaqiyatiga bevosita zarba bo‘lishini aytdi. Bu bayonot futbol siyosatiga AQSh ichki siyosati soyasini ham tashlaydi.
Yana bir chiziq: xususiy investorlar bilan amalga oshmay qolgan bitim ortida Joshua Kushner boshchiligidagi Thrive Capital turgan edi. Joshua Kushnerning ukasi Jared – Donald Trampning kuyovi. Futbol, biznes va siyosat bir nuqtada kesishganida, savollar ko‘payadi, shubhalar ham.
Infantino uchun hozirgi pallada eng katta savol bitta: u FIFA tepasida qoladimi yoki global futbol hamjamiyatidagi ishonch inqirozi uni baribir kursidan tushiradimi? Trampning qo‘llab-quvvatlashi bu jangda kuchli siyosiy signal bo‘lib eshitildi, ammo oxirgi so‘zni baribir futbol oilasining o‘zi aytadi.
