Rokas Pukstas: Middlesbroughdagi yangi yarim himoyachi qanday o‘yinini o‘zgartiradi?
Middlesbrough yozda markazga yangi yurak olib keldi. Rokas Pukstas — 22 yosh, to‘rt yil davomida Hajduk Split safida pishgan, lekin hali hech qachon Xorvatiyadan tashqarida klub futboli o‘ynamagan. Endi esa u Angliya o‘yin sur’ati, jismoniy kurash va bosim ostidagi qarorlar sinoviga kirib kelmoqda.
Statistikasi bejiz emas: 142 o‘yin, 27 gol, 10 golli uzatma. Yarim himoyachi uchun jiddiy raqamlar. Ammo raqamlar uning o‘yinidagi eng asosiy qurolni to‘liq ochib bermaydi.
Jarima maydoniga kech kiradigan xavf
Xorvatiyalik futbol jurnalisti Lovre Nikolac Pukstasni bir jumlada tasvirlab bera oladi: u jarima maydoniga kech kirib keladigan, raqib himoyachilari e’tiboridan qochib, o‘yinni hal qiladigan zarbalarni topa oladigan futbolchi.
Uning ta’kidlashicha, Pukstasning asosiy fazilatlaridan biri — to‘p jarima maydoni atrofida “ikkinchi to‘lqin” bo‘lib paydo bo‘lishi. Himoyachilar birinchi hujumchini kuzatadi, to‘p qaytadi — va aynan shu paytda Pukstas maydonga kirib keladi.
Nikolacning so‘zlariga ko‘ra, havo duelida ham u o‘zini ko‘rsatadi. U baland sakraydi, to‘qnashuvlardan cho‘chimaydi va bosh bilan o‘ynashda deyarli xatosiz. Jurnalist hatto shunday deydi: agar bir jihatni umuman yaxshilashning hojati bo‘lmasa, bu — uning havodagi o‘yini.
Ba’zan u shunchaki “maydonda qolgan mayda-chuyda”ni ham yig‘ib oladi — qaytgan to‘p, raqibning noto‘g‘ri qaytarishi, darvozabonning yetarlicha uzoqqa urmagan zarbasi. Pukstas bularni hidlab topadi.
Kim Hellberg talab qiladigan ishchan motor
Middlesbrough bosh murabbiyi Kim Hellberg o‘z jamoasidan yuqori intensivlik, pressing va doimiy harakat talab qiladi. Pukstas aynan shunday tizimga mos tushadigan futbolchi sifatida ta’riflanmoqda.
Nikolacning fikricha, uning haqiqiy qadri to‘p bilan emas, to‘psiz ko‘rinadi. U shunchaki yuguradi. To‘xtamaydi. Maydonning bir uchidan ikkinchisiga, butun o‘yin davomida.
“Box-to-box” ta’rifi bu yerda shunchaki chiroyli ibora emas. U chindan ham himoyadan hujumga, hujumdan himoyaga uzluksiz harakatlanadi va charchoq belgisini ko‘rsatmaydi. Chempionship marafonida bunday o‘yinchi — murabbiylar uchun oltin.
Hellberg uchun bu nimani anglatadi? Yuqori pressingda yana bir agressiv o‘yinchi, ikkinchi to‘p uchun kurashda yana bir kuchli tana, raqibning orqa chizig‘iga kech kirib keladigan yana bir xavf manbai.
To‘liq yarim himoyachiga aylantiradigan kamchilik
Shunga qaramay, Pukstas hali tayyor mahsulot emas. Nikolac buni yashirmaydi: uning texnik tomoni, ayniqsa pas berish sifati ustida ishlash kerak.
U hozircha maydonni yaxshi o‘qiydi, to‘pni tortib oladi, to‘g‘ri joyda paydo bo‘ladi, gol uradi — lekin murakkab kombinatsiyalarni boshqaradigan, o‘yinni ritm bilan boshqaradigan yarim himoyachi darajasiga chiqishi uchun uzatmalari yanada aniq va xilma-xil bo‘lishi zarur.
Jurnalistning fikricha, agar u pas madaniyatini oshira olsa, unda “to‘liq” yarim himoyachi paydo bo‘ladi: istalgan pozitsiyada ishlatilishi mumkin bo‘lgan, jismonan hamma rolni bajarishga qodir futbolchi.
Angliyada qanday ko‘rinadi?
Savol endi bitta: Xorvatiya ligasida shakllangan bu uslub Angliyada qanday ishlaydi?
Chempionship o‘yinida tezlik balandroq, to‘qnashuvlar og‘irroq, qarorlar uchun vaqt kamroq. Biroq Pukstasning asosiy qurollari — chidamlilik, kech kirib kelish, havo duelidagi ustunlik — aynan shu ligada juda qadrlanadi.
Agar Hellberg uning pressingdagi ishtiyoqini to‘g‘ri yo‘naltira olsa va pas madaniyatini asta-sekin oshira olsa, Middlesbrough markazida yangi, bezovta qiluvchi motor paydo bo‘lishi mumkin. Savol shunda: Pukstas bu bosimni qanchalik tez qabul qiladi va o‘z o‘yinini Angliya sur’atiga qanchalik tez moslashtira oladi?
