Pirelli va Bahrayn Gran-prisi: Sepangga ko‘chish
Bahrayn Gran-prisi taqvimda qoladi, lekin kutilgan manzilda emas. Eron urushi tufayli aprel oyidagi asl sana ham, keyingi variantlar ham imkonsiz bo‘lib qolgach, mamlakat FIA, Formula 1 rahbariyati va Malayziya bilan kelishuvga erishdi: poyga Kuala Lumpur yaqinidagi Sepangda o‘tkaziladi.
Bu qarorni “oxirgi daqiqadagi” deb atash biroz oshirib yuborish bo‘lardi, ammo u baribir butun paddok uchun, ayniqsa, shinalar bo‘yicha yagona yetkazib beruvchi Pirelli uchun jiddiy sinov. Jahon chempionati 2017 yildan beri bu trassaga qaytmagan, shuning o‘ziyoq vaziyatning murakkabligini ko‘rsatadi.
2017 yilga qaytish
Pirelli Motorsport direktori Dario Marrafuschi rasmiy e’lon qilinishidan biroz avval shunday eslatdi:
“Agar to‘g‘ri eslasam, Malayziyadagi oxirgi poyga 2017 yilda bo‘lgan. 2011 yildan beri biz har yili u yerda edik, demak, qo‘limizda yaxshi tarixiy ma’lumotlar bor”.
Aynan shu tarix hozir qarorlar uchun asos bo‘lib xizmat qiladi. 2017 yil – kengroq shinalar joriy etilgan birinchi mavsum. Avvalgi yillarga nisbatan mashina paketi va shina o‘lchamlari o‘rtasidagi muvozanat hozirgi texnik davrga eng yaqin davr sifatida ko‘rilmoqda.
Marrafuschi shuni ochiq aytdi: Pirelli o‘z tanlovini 2017 yilgi ma’lumotlarga tayanib qiladi, 2014–2016 yillardagi eski konfiguratsiyalar emas. O‘sha paytda kompaniya medium, soft va supersoft aralashmalarini olib kelgan edi – bugungi tasnifda bu C2–C3–C4 diapazoniga to‘g‘ri keladi.
Bu esa Sepangga qaytishda ham xuddi shunday “o‘rta diapazon” strategiyasi kutilayotganini anglatadi: yetarlicha farqli taktika imkoniyati, lekin chidamlilik hisobidan emas.
Vaqt tig‘iz, dengiz emas, havo yo‘li
Masala faqat qaysi aralashmalar tanlanishida emas. Vaqt bosimi ham kuchli. Pirelli Malayziyaga oldindan mutaxassislar yuborib, yangi tahlillar o‘tkazishga ulgurmaydi. Kompaniya shinalarni hozirdanoq ishlab chiqishi kerak.
Bu qisqa muddatning yana bir oqibati bor: odatdagi dengiz transporti o‘rniga shinalar havo orqali yetkaziladi. Bu esa logistika, xarajat va rejalashtirish jihatidan butun tizimni qayta o‘ylashni talab qiladi.
Marrafuschi taqvimdagi o‘zgaruvchanlik haqida gapirar ekan, vaziyatni yashirmadi: “Bu borada bosh og‘rig‘i juda katta. Biz barcha ssenariylarni ko‘rib chiqamiz, lekin har doim moslashuvchan bo‘lishga majburmiz”.
Pirelli ba’zan bir necha xil ishlab chiqarish seriyasini parallel ravishda yo‘lga qo‘yadi, keyin esa “zaxira” sifatida tayyorlangan partiyalarni keyingi poygalarda ishlatadi. Bu strategiya – bugungi notinch taqvim sharoitida ularning omon qolish formulasi.
Imola ssenariysi va qishki sharoit
Kompaniya uchun bu yilgi yagona noaniqlik Sepang emas. Marrafuschi Pirelli’ga Yevropadagi poyga uchun kamida yetti haftalik ogohlantirish kerakligini eslatdi. Sabab – paddokda Qatar va Abu Dhabi bosqichlari bekor qilinishi, mavsum yakuni esa Imolaga ko‘chirilishi mumkinligi haqidagi mish-mishlar.
Bunday ssenariy Emilia-Romagnada qish o‘rtasida poyga o‘tkazishni anglatadi. Dekabrda bu hududda harorat odatda 0 dan 8 darajagacha bo‘ladi. Ba’zan Las Vegasdan ham sovuqroq.
Marrafuschi bunday sovuq sharoitni allaqachon ko‘rganini eslatdi – Barcelona sinovlari. Uning ta’kidlashicha, sharoit shunga o‘xshash bo‘ladi: ideal emas, lekin xavfsizlik nuqtai nazaridan qabul qilinadigan darajada.
Pirelli qo‘rqmayapti. Lekin rejalashtirishni xatolarsiz bajarishi shart.
Sepangga qaytish – shunchaki nostalgiya emas
Sepang o‘ziga xos trassa: uzoq to‘g‘ri kesmalar, texnik burilishlar, yuqori harorat va namlik. Shinalar uchun bu doimiy qiynoq. 2017 yilgi tanlovga suyanish – Pirelli uchun xavfni nazorat ostiga olishning eng mantiqiy yo‘li.
Shu bilan birga, bugungi mashinalar o‘sha davrdagidan ancha og‘ir, aerodinamik jihatdan murakkab. Demak, 2017 yilgi “retsept”ni to‘liq ko‘chirib qo‘yish emas, balki uni hozirgi texnika bilan uyg‘unlashtirish kerak bo‘ladi.
Sepangga ko‘chirilgan Bahrayn Gran-prisi shunchaki taqvimdagi qator o‘zgarishlardan biri bo‘lib ko‘rinishi mumkin. Aslida esa bu qaror Pirelli uchun ham, jamoalar uchun ham butun strategik yondashuvni qayta chizishni anglatadi.
Savol endi shunday: bu “aqldan ozgan muhit”ga kim tezroq moslashadi – shinalarni yetkazib beruvchi ishlab chiqaruvchimi yoki ularni oxirigacha ishlatib bera oladigan jamoalar va poygachilarmi?
