Olly Whyte: Fir Parkdagi yangi sinov va muvaffaqiyatlar

Olly Whyte hech bir imkoniyatni qo‘ldan bermadi. Motherwell FC Academy tarkibida bo‘ladimi, birinchi jamoa bilan mashg‘ulotlardami yoki o‘yin amaliyoti ortidan ijaraga ketgan paytlaridami – u har safar maydonga chiqqanda o‘zini ko‘rsatdi.

Oxirgi ikki mavsumdagi ikki ijarasi – sof muvaffaqiyat. Avval Cowdenbeath, keyin Stenhousemuir. Endi esa Stenhousemuir bilan ko‘tarilish nishonlaganidan so‘ng, u yana Motherwellga qaytdi. E’tibor endi butunlay Fir Parkda.

Yozgi tanaffusdan keyingi birinchi kunlar. Og‘ir yugurishlar, yuklama, charchoq.

“Yozdan keyin yana tezligimni topayotganimni his qilyapman,” – deydi Whyte. “Pre-seasonning dastlabki kunlari har doim qiyin bo‘ladi, bu yil ham boshqacha bo‘lmadi. Lekin har bir futbolchi uzoq mavsumga motorni ishga tushirish uchun shunaqa bosqichdan o‘tishi kerak.”

To‘rt haftalik ta’til ham aslida to‘liq ta’til bo‘lmadi. U ortda, soyada ishlashni davom ettirdi. Sababi oddiy: yangi murabbiy kelishini bilgan, qaytib kelganda allaqachon tayyor bo‘lishni xohlagan.

Bir yil avval ham holat shunga o‘xshash edi. Whyte shunchaki boshini egib, gapirmasdan ishlashni tanladi.

“Yoz bo‘yi qattiq mehnat qildim,” – deya tushuntiradi u. “O‘tgan yili ham xuddi shunday bo‘lgan, avvalgi murabbiy kelishidan oldin. Yangi boshliqni yaxshi holatda qarshi olmoqchi bo‘lasan, o‘zingni ko‘rsatmoqchi bo‘lasan. Ayniqsa murabbiy butun faoliyati davomida akademiyalarda, yosh futbolchilar bilan ishlaganini ko‘rsang, agar to‘g‘ri ish qilsang, imkoniyat bo‘lishi mumkinligini his qilasan. Lekin men tomondan hech qachon ‘kutish’ bo‘lmaydi.”

Bu davrada hamma o‘zini ko‘rsatishga urinadi. Ayniqsa birinchi haftalarda.

“Hozir hamma murabbiy ko‘ziga tashlanish uchun biroz ko‘proq ishlayapti, bu tabiiy. Lekin men uchun bu ilk bir necha hafta hal qiluvchi. Birinchi taassurot juda katta ahamiyatga ega, ijaraga ketamanmi yo‘qmi, katta ehtimol bilan shu uch-to‘rt haftada hal bo‘ladi. O‘tgan yil men uchun navbatdagi qadam bo‘ldi, Stenhousemuir safida 47 ta o‘yin o‘ynashim juda katta tajriba berdi.”

Bir necha yil oldin Whyte Motherwell birinchi jamoasi atrofida aylanishni boshlagan edi. 2023-yil dekabrida St Johnstonega qarshi o‘yinda ilk bor zaxira o‘rindig‘ida paydo bo‘ldi, keyin Easter Roaddagi uchrashuvda ham o‘sha ro‘yxatda qoldi.

Ammo maydonga tushish imkoni kelmadi. 2024-yil yoziga kelib esa u uchun bitta narsa eng muhimga aylandi – o‘yin amaliyoti. Shunda Cowdenbeath ijarasi paydo bo‘ldi.

2024/25-mavsumni Cowdenbeath safida o‘tkazgan Whyte 31 ta o‘yinda maydonga tushdi va klubdagi deyarli barcha individual sovrinlarni qo‘lga kiritdi: Player of the Year, Players’ Player of the Year, Supporters’ Player of the Year va The Coo Shed Podcast Player of the Year. Shu kampaniya unga Motherwellda 12 oylik yangi shartnoma ham olib keldi.

O‘tgan mavsum Stenhousemuir bilan ham shunga yaqin darajada muvaffaqiyatli bo‘ldi. Whyte nazarida, Fir Parkdan uzoqda o‘tgan ikki yil nafaqat futbolchini, balki insonni ham yetiltirdi.

“Oxirgi ikki yilda shunchaki ulg‘aydim, deb o‘ylayman,” – deydi u. “Mening farqim – haqiqatan ham katta ahamiyatga ega bo‘lgan o‘yinlarda qatnashishimda. Har hafta g‘alabani jon-dili bilan xohlaydigan muxlislar oldida o‘ynaysan, buni har hafta his qilish men uchun juda foydali bo‘ldi. Kiyim almashtirish xonasida muvaffaqiyatli kareraga ega bo‘lgan, tajribasi va maslahati bor futbolchilar bilan birga bo‘lasan.”

U ijaraga borib ham omadi kelmagan ko‘plab yoshlar borligini biladi. O‘zi esa butunlay boshqa ssenariyni boshdan kechirdi.

“Ko‘pchilik ijarada unchalik omadli bo‘lmagan bo‘lishi mumkin, men esa aksincha bo‘ldim. Buni shunchaki har kuni borimni berishim bilan bog‘layman. Har safar ijaraga borganimda birinchi navbatda shu jamoaning to‘liq a’zosi bo‘lishni o‘ylayman. Kiyim almashtirish xonasida ‘ijaradagi bola’ emas, jamoa futbolchisi bo‘lishni istayman. Boshqa qanday izoh bera olishimni bilmayman, hammasi mehnatdandir, shekilli.”

Stenhousemuir bilan kelishuv ham aniq va sodda maqsadlar bilan qurilgan.

“Ijara ketayotganingda bu yerda murabbiylar bilan o‘sha ijaradan nima kutayotganimiz haqida gaplashamiz. Stenhousemuirga kelganda hamma narsa juda sodda edi – tajriba orttirish. O‘tgan mavsumda juda ko‘p narsa men tomondan to‘g‘ri ketdi. Gary Naysmith men uchun ajoyib murabbiy bo‘ldi, menga ishonch bildirdi, bu juda katta yordam berdi. Ular menga platforma yaratib berishdi, biz esa jamoa sifatida juda mustahkam bog‘landik. Ko‘tarilish uchun favorit emasdik, lekin erishgan natijamiz jamoa xarakteri va tarkibdagi shaxslar haqida hammasini aytib turibdi. Ko‘tarilgan kunim, ehtimol, hozircha kareramdagi eng yaxshi kun. Bayramlar ham qo‘shilganda.”

Whyte yaxshi biladi: har bir futbolchiga ham butun faoliyati davomida bunday lahzalar nasib etmaydi.

“Ba’zi futbolchilar butun karerasi davomida ko‘tarilish yoki kubok ko‘tarmasligi mumkin, o‘sha kun hayotimning oxirigacha esimda qoladi. Juda maxsus edi, bu hikoyada rol o‘ynaganimdan faxrlanaman.”

Bu jarayonda kiyim almashtirish xonasidagi yetakchilar ham o‘z so‘zini dedi.

“Gregor Buchanan va Ross Meechan klubdagi madaniyatni shakllantirishda juda katta rol o‘ynashdi. Ular Stenhousemuir uchun o‘ynash nimani anglatishini tushunishga yordam berishadi, shu bilan birga o‘zing haqingda ham ko‘p narsa bilib olasan. Men uchun eng katta o‘rganish – aslida gol ura olishim ekan! Bundan tashqari, o‘tgan yil o‘zimga bo‘lgan ishonchimni juda oshirdi. Xarakterim bo‘yicha har doim tinch, sokin bola bo‘lganman, lekin bu yil meni biroz ‘qobig‘imdan chiqarib’ yubordi.”

Motherwell akademiyasidan chiqqan avlodlar – yoshlar uchun tirik motivatsiya. Lennon Miller, Davie Turnbull kabi ismlar klub yo‘lagida, mashg‘ulot maydonida, tribunada doim eslatma bo‘lib turadi: bu yerda mehnat qilsang, yo‘l ochiq.

“Bu yerdan chiqqanlarning hammasi, masalan, Lennon va Davie, imkoniyat kelganda uni ushlab qolishdi,” – deydi Whyte. “Albatta, bu ham katta maqsad, lekin hozircha diqqatni jamlab turishim kerak. Menda hammasi juda sodda: boshimni egib, imkon qadar qattiq ishlashim kerak. Atrofimdagi murabbiylar va futbolchilar juda katta yordam berishmoqda. Stephen O’Donnell men bilan juda ko‘p shug‘ullanadi, o‘tgan mavsumda ham Stenhousemuirdagi ishlarimni kuzatib borardi. Markazdagi yigitlar ham zo‘r. Oscar Priestman va Lukas Fadinger bu yo‘lni bosib o‘tgan, ular nimani talab qilishini biladi.”

Motherwellda hozirgi muhit – yosh futbolchi orzu qiladigan joy. Raqobat bor, lekin yoningda senga yo‘l ko‘rsatadigan tajriba ham yetarli.

“Jamoa muhiti juda yaxshi, hamma birga o‘sishni, birga o‘rganishni xohlaydi. O‘tgan mavsum Motherwell o‘yinlarini tomosha qilib, shuni ko‘rdimki, Shotlandiyada hech bir jamoa bu uslubda o‘ynamagan. Lekin yarim himoyachi sifatida to‘pga egalik qilish – xuddi istagan narsang. Bu hayajonli. Mening vazifam – shu uslubni o‘rganish, ko‘plab videolarni sinchiklab ko‘rish.”

Endi esa savol aniq: ikki yil ijarada pishigan, ko‘tarilish nashidasini tatib ko‘rgan, o‘ziga ishonchi oshgan Olly Whyte shu yozda yangi murabbiy ko‘ziga tushib, nihoyat Fir Park gazonida to‘liq huquqli rol egasiga aylana oladimi?