Nasser Al-Xelayfi FIFA Prezidentligiga Nomzodlikdan Qochdi
Global futbol sahnasida keskinlashib borayotgan siyosiy to‘qnashuvda kutilgan “og‘ir vaznli” raqib ringga chiqmaydigan bo‘ldi. UEFA uzoq vaqtdan beri 2027-yil martida bo‘lib o‘tadigan FIFA prezidentlik saylovida Gianni Infantino’ga qarshi turadigan nomzod izlayotgan edi. Ko‘zlar esa tobora ko‘proq bitta ismga — PSG va European Football Clubs (EFC) rahbari Nasser Al-Xelayfiga qadalayotgandi.
Ammo u “yo‘q” dedi.
“Jahon chempionatini sotish” g‘oyasi va yevropaliklarning g‘azabi
Keskinlikning markazida bitta masala turibdi: FIFA tijoriy huquqlarining bir qismini alohida tijoriy tuzilma orqali sotish rejasi. Tanqidchilar bu tashabbusni qisqa va aniq ta’riflashdi — “Jahon chempionatini sotish”.
UEFA ichida ham, Yevropa klublari doirasida ham aynan shu rejaga qarshi keskin norozilik kuchaydi. EFC, hozirda Al-Xelayfi raislik qilayotgan tashkilot, FIFA tijoriy ulushlarini sotish tashabbusiga ochiqchasiga qarshi chiqdi. Shu pozitsiya tufayli qit’a rahbarlari uni tabiiy siyosiy bayroq ko‘targan shaxs sifatida ko‘ra boshladi: tijoriy rejaga qarshi maydonda kuchli, siyosiy sahnada esa potensial raqib.
Uning profili bunga mos edi: PSG ustidan nazorat, BeIN Media Group orqali global media ta’sir, UEFA ichida og‘ir so‘z. Yevropa futbol elitasiga bunday nomzod aynan kerakdek tuyuldi.
Rasmiy lagerdan aniq javob: “Hech qanday qiziqish yo‘q”
Shu fon’da Politico va RMC Sport orqali tarqalgan xabarlar Al-Xelayfi nomini markazga olib chiqdi. Ammo Qatar rasmiysiga yaqin manba RMC Sport’ga aniq pozitsiyani yetkazdi: u bu poygaga kirmaydi.
Manbaning so‘zlariga ko‘ra, Al-Xelayfi FIFA tepasiga chiqish niyati yo‘qligini qat’iy bildirgan: u na ambitsiya, na qiziqish, na bu lavozimga intilish borligini aytgan, global va Yevropa futbol institutlarini “tinch” tarzda qo‘llab-quvvatlashni davom ettirmoqchi, xolos.
Unga yaqinlar bu boradagi gap-so‘zlarni “media shov-shuvi” deb atamoqda. Ularning ta’kidlashicha, Al-Xelayfining ustuvor vazifalari boshqa joyda: klubi, media imperiyasi va hozirgi institutlardagi roli.
Infantinoni ag‘darish qanchalik qiyinligini ko‘rsatgan qaror
Bu rad javobi bir narsani yaqqol ochib berdi: Gianni Infantinoni lavozimidan tushirish — nihoyatda og‘ir missiya.
So‘nggi o‘n yil ichida u FIFA ichida hokimiyatni bosqichma-bosqich mustahkamlab bordi. RMC Sport ma’lumotlariga ko‘ra, uning davrida qayd etilgan daromad o‘sishi, ayniqsa Afrika, Osiyo va Janubiy Amerika assotsiatsiyalari orasida keng qo‘llab-quvvatlash bazasini yaratdi. Bu hududlar FIFA mablag‘larining qayta taqsimlanishidan sezilarli darajada foyda ko‘rdi. Natijada, har qanday Yevropa boshchiligidagi “qo‘zg‘olon” oddiy siyosiy xavf emas, balki matematik jihatdan ham murakkab hisob-kitobga aylanadi.
Infantino tarafdorlari uchun u — raqamlar bilan gapiradigan prezident. Daromadlar, investitsiyalar, infratuzilma loyihalari. Ular shu natijalarni uning mandati uchun eng kuchli dalil sifatida ko‘rsatishmoqda.
Saylov kampaniyasining soyasi va eski ishlar xavfi
Bunday miqyosdagi saylov kampaniyasi faqat nutqlar va dasturlar bilan cheklanmaydi. U avtomatik ravishda arxivlarni ochadi. Har bir qaror, har bir shubhali fayl, har bir eski mojaro qayta kun tartibiga qaytadi.
Al-Xelayfi uchun bu nimani anglatardi? PSG, BeIN Media Group, UEFA va EFC’dagi roli allaqachon ko‘plab siyosiy va iqtisodiy kesishmalar markazida turibdi. FIFA prezidentligi uchun kurash esa bu bosimni bir necha baravar oshirardi. U esa bunday sahnaga chiqishni istamadi.
Infantino esa siyosiy bo‘ronlarni boshdan kechirish bo‘yicha tajribaga ega. Turli mojarolar, savollar, tanqidlar — shunga qaramay, u hanuz kursida o‘tiribdi. Bu ham potentsial raqiblar uchun ogohlantiruvchi signalga aylangan.
UEFA endi kimga tayanadi?
Bir narsa aniq: UEFA va FIFA o‘rtasidagi tortishuv tugagani yo‘q. FIFA tijoriy rejasi bo‘yicha Yevropa tomoni pozitsiyasini yumshatgani yo‘q, ayniqsa “Jahon chempionatini sotish” iborasi Yevropa futbol siyosatida allaqachon siyosiy shiorga aylanib ulgurgan bir paytda.
Ammo bu siyosiy jang Nasser Al-Xelayfi ismisiz davom etadi. U byulleten varag‘ida bo‘lmaydi.
Endi savol boshqacha: UEFA Infantinoga qarshi chiqishga tayyor, yetarlicha ta’sirli va global miqyosda ovoz to‘play oladigan boshqa bir nomni topa oladimi? Yoki 2027-yil saylovi FIFA tepasida yana bir muddat davom etadigan status-kvoni rasman mustahkamlab qo‘yadimi?
