Nasser Al-Xelayfi FIFA prezidentligi haqida rasmiy bayonot berdi
Gianni Infantino kelasi muddatga tayyorgarlik ko‘rayotgan bir paytda, Yevropa futbol doiralarida bitta ism tobora balandroq yangrayotgandi: Nasser Al-Xelayfi. Ammo Qatar ishbilarmonining lageridan chiqqan rasmiy bayonot bu shovqinni bir zumda o‘chirdi.
Al-Xelayfi nomidan so‘zlagan rasmiy vakil britan matbuotida — xususan, “Politico” va “The Telegraph” sahifalarida paydo bo‘lgan xabarlarga keskin nuqta qo‘ydi: Nasser Al-Xelayfi 2027 yilda FIFA prezidentligi uchun kurashmaydi. Hattoki, bu lavozimga “hech qanday ambitsiya, niyat va qiziqish yo‘qligi” alohida ta’kidlandi. U, aksincha, “global va Yevropa futbol institutlarini dono va konstruktiv tarzda” qo‘llab-quvvatlashni davom ettirishini ma’lum qildi.
Infantino rejasiga qarshi “yevropalik nomzod” g‘oyasi
So‘nggi haftalarda tarqalgan xabarlarning markazida bitta g‘oya yotardi: Infantino tashabbusiga to‘siq qo‘yadigan, Yevropa tomonidan qo‘llab-quvvatlanadigan nomzod kerak. Shu nuqtada Al-Xelayfi nomi eng muhim variant sifatida tilga olinayotgan edi.
Gap shundaki, FIFA ichida katta bahs uyg‘otgan loyiha — xalqaro federatsiya bilan bog‘liq tijoriy kompaniya tuzish rejasi — Yevropa futboli rahbarlarini keskin norozi qilgan. Bu tuzilma orqali FIFA’ni xususiy sektor investorlariga ochish tashabbusi an’anaviy futbol modeliga bevosita zarba sifatida talqin qilinmoqda.
UEFA bu rejaga qarshi ochiq pozitsiyada turibdi. Hatto, eng keskin nuqtada Jahon chempionati boykotini tilga olishgacha borildi. Shunday fon ichida, Al-Xelayfi UEFA tomonidan qo‘llab-quvvatlanadigan, Infantino loyihasini to‘xtatib qo‘yishi mumkin bo‘lgan nomzod sifatida ko‘rilayotgani bejiz emasdi.
Parijdan Nyondgacha: kuch markazida turgan rahbar
Paris Saint-Germain prezidenti sifatida 2011 yildan buyon ishlayotgan Al-Xelayfi Yevropa futbol siyosatining eng yuqori qatlamiga allaqachon kirib borgan. U ko‘p yillardan beri UEFA Ijroiya qo‘mitasi a’zosi, shu bilan birga qit’adagi 850 dan ortiq klubni birlashtiradigan European Football Clubs (EFC, avvalgi ECA) tashkilotiga raislik qiladi.
Bu lavozimlar uni Yevropa futbolining markaziy o‘yinchisiga aylantirgan. Aleksander Čeferin bilan yaqin aloqalari, UEFA bilan bir yo‘nalishda harakat qilishi sabab ko‘plar ko‘zida u FIFA tepasiga chiqishi mumkin bo‘lgan tabiiy nomzod sifatida tasavvur qilinar edi. Yevropa xalqaro federatsiya ustidan ta’sirini qayta tiklashni istasa, bu yo‘lda Al-Xelayfi kabi figuraga suyanishi mantiqiy ko‘ringan.
Ammo bugungi bayonot bu stsenariyni muzlatib qo‘ydi. Hech bo‘lmaganda hozircha.
EFC va Infantino loyihasiga ochiq zarba
Al-Xelayfi raisligidagi European Football Clubs ham FIFA rejalariga befarq qolmadi. Tashkilot rasmiy bayonotida FIFA tomonidan e’lon qilingan tijoriy loyiha bo‘yicha “to‘satdan va bir tomonlama” tarzda tarqatilgan matbuot xabarlari “katta tashvish bilan” kuzatilayotgani aytildi.
Bu faqat bitta signal emas. Yevropa futbol doiralaridan tushayotgan tanqidlar soni ortib bormoqda. Xususan, FIFA’ni xususiy investorlar uchun ochish g‘oyasi o‘yin kelajagi va uning qadriyatlariga tahdid sifatida ko‘rilmoqda. Mablag‘ ko‘payishi va global ko‘lam kengayishi va’da qilinayotgan bo‘lsa-da, Yevropa klublari uchun bu nazoratni yo‘qotish, sport prinsiplarining tijorat bosimi ostida yemirilishi xavfini anglatadi.
Shu fon ichida Al-Xelayfi ikki frontda ko‘rinmoqda: bir tomonda u EFC orqali Infantino tashabbusiga qarshi qat’iy pozitsiyani boshqarayotgan rahbar, boshqa tomonda esa o‘zi haqida tarqalayotgan FIFA prezidentligi haqidagi gap-so‘zlarni keskin rad etayotgan figuradir.
Savol esa ochiq qoladi: Yevropa FIFA ichidagi kurashda boshqa kimni oldinga suradi — yoki Al-Xelayfi atrofidagi bu rad etishlar kelajakdagi, ancha keskin siyosiy o‘yinlar uchun vaqt yutish bo‘lib chiqadimi?
