Martin Odegaard: Arsenalning yangi yetakchisi
Sezgi bir narsani aytyapti: bu safargi Arsenal boshqacha. Har tur, har bosim, har kichik xatolik uchun jazolaydigan liga sharoitida Mikel Arteta jamoasi hozircha oldiga qo‘yilgan deyarli barcha savollarga javob topyapti. Eng muhim javob esa maydon markazida, sardor belbog‘ini taqqan holda ko‘rinmoqda – Martin Odegaard.
Sardor sahnaga chiqqan pallalar
Odatda bunday jamoalarda yetakchilikni raqamlar bilan o‘lchash oson: gollar, assistlar, pressing statistikasi. Odegaardni esa faqat shu bilan cheklash adolatsizlik bo‘ladi. U hozir Arsenal o‘yinining ritmini belgilayotgan metronomga aylangan, lekin oddiy, sokin metronom emas – tempni istagan paytida keskin oshirib, raqibni bo‘g‘ib qo‘yadigan, zarurat tug‘ilganda esa o‘yinni muzlatib, jamoasiga nafas olish imkonini beradigan futbolchi.
Arsenalning so‘nggi haftalardagi o‘yinlariga qarasangiz, bir naqsh ko‘rinadi: murakkab daqiqalarda to‘p baribir Odegaardni topadi. U orqaga qaytib, himoyachilardan to‘p olib keladi, qanotlarga yo‘l ochadi, ixcham zonalarda “devor” o‘yinlari bilan raqib chizig‘ini sindiradi. Unga qarshi bosim kuchaysa ham, u shoshmaydi. Bir teginish, ikki teginish – va raqib pressingining ma’nosi yo‘qoladi.
Arsenalning yangi yuzini chizayotgan o‘yinchi
Arteta yillar davomida Arsenalni o‘zi xohlagan shaklga keltirish uchun murakkab yo‘lni bosib o‘tdi. Endi esa bu jamoaning o‘yin uslubi haqida gap ketganda, Odegaard nomi birinchi tilga olinishi bejiz emas. U “o‘yin chizuvchi” rolini nafaqat ijro etyapti, balki uni qayta talqin qilyapti.
U qanotga chiqib, bukilgan zonalarda uchburchaklar yaratadi, hujumchilar uchun ikkinchi to‘lqin bo‘lib jarima maydoniga kiradi, pressingda esa birinchi bo‘lib raqibni quvib, jamoadoshlariga signal beradi: “Endi bosamiz”. Shunday lahzalarda Arsenal nafaqat texnik, balki xarakter jihatidan ham ulg‘aygan jamoa ekanini ko‘rsatadi.
Sinovlar ketma-ket, javob esa bir xil
Bu mavsum Arsenalga qarshi turli uslubdagi raqiblar maydonga tushdi. Kimdir chuqur blokda o‘ynadi, kimdir baland pressing tanladi, boshqalar esa o‘yin sur’atini sindirishga urinib, to‘xtovsiz mayda-foul va tana to‘qnashuvlariga tayandi. Har xil sinov, har xil muammo.
Ammo bitta doimiylik bor: Odegaard har xil o‘yin ssenariylariga moslashib, o‘z ta’sirini yo‘qotmayapti. Ba’zan u ko‘proq orqaga tushib, yarim himoya bilan bir qatorda ishlaydi, ba’zan esa deyarli ikkinchi hujumchi sifatida raqib jarima maydoniga kirib boradi. O‘yinning qayerida bo‘lmasin, u Arsenalning eng aniq qarorlar qabul qiladigan futbolchisi bo‘lib qolmoqda.
Ishonch va mas’uliyat uyg‘unligi
Sardorlik kamari hamma futbolchini ham ko‘tarib yubormaydi. Ba’zilar uchun bu og‘irlikka aylanadi. Odegaardda esa aksincha bo‘ldi: mas’uliyat uni yanada erkinlashtirgandek. U jamoadoshlari bilan muloqotda, hakam bilan gaplashganda, hatto maydonni tark etayotganda ham o‘zini xotirjam, lekin talabchan tutadi.
Bu ruhiy barqarorlik Arsenal uchun katta omilga aylangan. Chunki yosh jamoalarda tebranishlar bo‘lishi tabiiy. Lekin maydonda o‘yinni boshqarayotgan futbolchi o‘ziga ishonch bilan harakat qilsa, bu kayfiyat butun jamoaga yuqadi. Hozir aynan shunday bo‘lyapti.
Eng yaxshi davrmi yoki faqat boshlanishmi?
Odegaard hozir formaning cho‘qqisidami? Ha, hozircha shunday ko‘rinadi. Lekin bu cho‘qqi qancha davom etadi, savol shu. Raqiblar uni yanada sinchkovlik bilan o‘rganadi, unga qarshi alohida reja tuzadi, maydonda bo‘sh joy kamroq bo‘ladi. Shunda ham u bugungidek ta’sirchan bo‘lib qoladimi?
Arsenal esa o‘z yo‘lida davom etyapti. Har hafta yangi sinov, yangi bosim, yangi savollar. Hozircha javoblar bor. Va bu javoblarning markazida, chiziqlar orasida, pressing va paslar o‘rtasida bitta futbolchi turibdi.
Martin Odegaard. Uning o‘yini hozir nafaqat Arsenal, balki butun liga mavsumini belgilab berishi mumkin bo‘lgan omilga aylanib boryapti. Savol endi bitta: bu ritmni qancha vaqt ushlab turish mumkin?
