Manchester City ishi va Premier League kelajagi: Nima bo'ladi?
Yangi mavsum arafasida Angliyada hamma tayyor: stadionlar sayqal berilgan, murabbiylar matbuot anjumanlarida so‘nggi gaplarini aytib bo‘ldi, transfer bozorida esa so‘nggi zarbalar kutilmoqda. Ammo Premier League tepasida uch yildan beri ketmayotgan bitta katta bulut bor: Manchester City va moliyaviy qoidalar bo‘yicha yuzdan ortiq ayblov.
Bu ish hanuz yakuniga yetgani yo‘q. Aynan shu cho‘zilish endi klublarning o‘zidan ham ochiq norozilik chiqishiga sabab bo‘lyapti.
Garlickning ochiqcha pozitsiyasi
Arsenal bosh ijrochi direktori Richard Garlick BBC Sport bilan suhbatda ko‘pchilik ichida aytib yurgan gapni baland ovozda aytdi.
“Bu ancha vaqtdan beri davom etyapti, — dedi u. — Liga ham, klublar ham keyin nima bo‘lishini aniq bilishni xohlaydi. Men buni nazorat qila olmayman, taxmin ham qila olmayman. Faqat iloji boricha tezroq yechim chiqishini umid qilaman”.
Bu so‘zlar tasodifiy emas. Mavsum starti oldidan Premier League bosh ijrochisi Richard Masters ham ishning cho‘zilib ketganini tan olgan, lekin qo‘lidan hech narsa kelmasligini aytgan edi. U bu jarayonni “nihoyatda murakkab” deb ta’riflab, liganing o‘z qoidalariga ko‘ra mustaqil komissiya ishiga aralasha olmasligini urg‘ulagan.
Ammo vaqt o‘tmoqda. Uch yarim yil. Mustaqil komissiya esa hanuz yakuniy qaror e’lon qilgani yo‘q.
Klublar charchadi, sabr tugayapti
So‘nggi 24 soat ichida bir qator Premier League klublari vakillari ichki muloqotlarda o‘z noroziliklarini bildirgan. Ular jarayon mustaqilligini tan oladi, lekin shu bilan birga ligadan tizimni tezroq ishlaydigan shaklga keltirishni talab qilmoqda.
Bir klub vakili ligaga “tezroq qaror chiqishini ta’minlaydigan yaxshiroq tizim ustida faol ishlash” kerakligini aytgan. Yana biri 2023–24 yilgi mavsumda moliyaviy nizolar bo‘yicha faqat yuridik xarajatlargagina 45 million funt sarflangani, bu raqamlar esa cho‘zilgan ishlar sabab yanada oshib borayotganidan xavotir bildirgan.
Bu faqat raqamlar emas. Bu – sport tamoyillari, adolat, raqobat muvozanati haqida savol.
Shu paytgacha yuqori darajadagi klublar rahbarlari bu mavzuda deyarli lom-mim demagan. O‘tgan yili sobiq Tottenham raisi Daniel Levy ish “juda ham uzoq cho‘zildi”, degan edi, xolos. Garlickning chiqishi esa shu sukut devorida yana bir yoriq paydo qilgandek.
City – sud ostida, lekin maydonda chempion ohangida
Raqiblarning asabini eng ko‘p aynan mana shu narsa buzmoqda. Manchester City rasman yuzdan ortiq moliyaviy qoidabuzarlik bo‘yicha ayblanayotgan bir vaqtda, transfer bozorida to‘liq quvvatda harakat qilmoqda.
Bu yozda klub allaqachon 151 million funt sarfladi. Shundan 116 millioni – Angliya terma jamoasi yarim himoyachisi Elliot Anderson uchun klub rekord summasi. Ayblovlar qo‘yilgan 2023 yil fevralidan beri esa City deyarli 700 million funtlik transferlar amalga oshirgan va shu orada olti yirik sovrinni qo‘lga kiritgan.
Raqiblar esa bu orada huquqiy noaniqlik ichida qolmoqda. Agar ertaga qaror chiqsa-chi? Agar sanksiyalar bo‘lsa-chi? Bugungi jadval, bugungi chempionliklar, bugungi yo‘qotilgan imkoniyatlar qay ahvolga tushadi?
Savollar ko‘p, javob yo‘q.
Arsenal: murakkab bozor, aniq reja
Bu fon Arsenalning o‘z transfer yozini ham murakkablashtirgandek. Klub Bruno Guimaraes bilan tarkibni kuchaytirishga erishdi, lekin Vinicius Jr transferi amalga oshmadi, Morgan Rogers ham qo‘ldan chiqdi. Oyna g‘alati, biroz chalkash kechdi.
Shunga qaramay, Garlick optimistik kayfiyatda:
“Premier League yoki Champions League uchun kurashayotganingizda, ma’lum bir darajadagi futbolchilarni olib kelishingiz kerak bo‘ladi. Hozir bu toifa futbolchilar soni bir necha yil avvalgiga qaraganda ancha kam”, — deydi u.
Unga ko‘ra, Arsenal tarkibi allaqachon juda raqobatbardosh. Ammo bozor so‘nggi haftalarida jiddiy imkoniyat paydo bo‘lsa, klub uni qo‘ldan chiqarmaydi:
“Agar keyingi bir-ikki hafta ichida Arsenalni aniq ravishda kuchaytiradigan futbolchini qo‘shish imkoniyati tug‘ilsa, albatta, bu variantni ko‘rib chiqamiz”.
Arteta kelajagi – ichkarida hech qanday drama yo‘q
Transfer bozoridagi notinchlikka qaramay, klub ichidagi eng muhim masalalardan biri – Mikel Arteta kelajagi – tinch ohangda hal bo‘layotgandek.
Ispaniyalik murabbiy amaldagi shartnomasining so‘nggi 12 oyiga kirgan, lekin Garlick bu borada hech qanday xavotir sezmayapti:
“Mikel Arsenalda bo‘lishni xohlaydi, biz esa Mikelni Arsenalda ko‘rishni xohlaymiz. Bu faqat yangi shartnomaga tushirib qo‘yish masalasi. Hammaning kayfiyati xotirjam. Hozir transfer oynasini boshdan kechiryapmiz, Mikelning shartnomasi ham tez orada hal bo‘ladi”, — deydi u.
Bu so‘zlar klubning ichki ishonch muhitini aniq ko‘rsatadi: Arteta – loyiha markazida, uning kelajagi bo‘yicha hech qanday ochiq mojarolar yoki yashirin taranglik yo‘q.
Jarayon tugamasa, adolat qanday o‘lchanadi?
Premier League rahbariyati “jarayon o‘z tabiiy yakuniga yetishi kerak”, deya ta’kidlashda davom etmoqda. Yuridik nuqtayi nazardan bu to‘g‘ri bo‘lishi mumkin. Lekin sport nuqtayi nazaridan-chi?
Manchester City ishi qancha ko‘p cho‘zilsa, har bir mavsum, har bir transfer oynasi, har bir sovrin atrofidagi bahslar ham shuncha ko‘proq soya ostida qoladi. Raqobat maydonda emas, sud zalida hal bo‘layotgandek taassurot kuchayadi.
Garlickning so‘zlari shunchaki bir klub nomidan aytilgan fikr emas. Bu – ligadagi ko‘plab rahbarlarning ichki kayfiyatiga ovoz bo‘lib eshitilayotgan signal.
Savol endi shunday: mustaqil komissiya nihoyat qaror chiqarguncha yana nechta mavsum, nechta chempionlik poygasi va nechta transfer oynasi shu noaniqlik ostida o‘tadi?
