Madrid Gran-pri: Haydovchilar zerikdi, Tashkilotchilar javob qaytardi
Yangi shov-shuvli manzil bo‘lishi kerak edi. Yakshanba kuni esa Madriddagi ilk Gran-pri ko‘proq saboq bo‘lib chiqdi. Endi esa Madring trassasi allaqachon qayta ko‘rib chiqilayotgan maydonga aylandi.
Organizatorlar F1 tijoriy huquqlar egasi va FIA bilan kelasi yil uchun o‘zgarishlar bo‘yicha gaplashib bo‘ldi. Sabab aniq: haydovchilar poygani deyarli bir ovozdan zerikarli deb topdi.
Bir aylanada zavq, poygada tiqilinch
Yangi Madring sxemasi bir aylanada – ayniqsa saralashda – haydovchilarni hayratga soldi. Tez, xatoni kechirmaydigan, ritmga boy.
Ammo poyga boshqacha manzara ochdi.
Williams uchuvchisi Alex Albon uni ochiqchasiga “judayam zerikarli” deb atadi. Audi haydovchisi Gabriel Bortoleto esa shunchalik kam hujum bo‘lganki, “deyarli uxlab qolganini” aytdi.
Chempion Lando Norris ham keskin fikr bildirdi. U trassadagi bir bo‘lakni “behuda” deb ta’rifladi va umuman olganda “zo‘r poyga yo‘li emas”ligini ochiq aytdi.
G‘olib Kimi Antonelli esa poyga ruhini bo‘g‘ayotgan asosiy nuqtani ko‘rsatdi: xavf juda katta, foyda esa kam. Uning fikricha, hozirgi konfiguratsiya raqibni quvib o‘tishga undamaydi – “80 foiz hollarda to‘qnashuv xavfi bor”, deydi u.
U aniq aytdi: ayrim burilishlarni o‘zgartirmasdan turib, haqiqiy kurash paydo bo‘lmaydi. Bir aylanada yoqimli, lekin poygada – “orqada qolganingcha qolib ketasan”.
Shahar, infratuzilma – yuqori baho. Trassa – savol ostida
Paddokda kayfiyat ikki qutbli bo‘ldi. Trassaning o‘ziga tanqid ko‘p bo‘lsa-da, Madridning mezbonligi ko‘pchilikka ma’qul tushdi.
Ferrari jamoasi rahbari Frederic Vasseur buni aniq ajratib berdi:
“Biz quvib o‘tish haqida bahslashishimiz mumkin, lekin umuman olganda men uchun voqea darajasi – mega,” dedi u. “Infratuzilma, shaharning bizni kutib olishi – hammasi zo‘r bo‘ldi. Madridni bu ish uchun tabriklash kerak.”
Vasseur uchun asosiy plus – bu moslashuvchanlik. Uning so‘zlariga ko‘ra, Madridda o‘zgarish kiritish imkoniyati Monaco bilan solishtirganda ancha keng. “Keling, birga ishlaymiz va nimani o‘zgartira olishimizni ko‘ramiz,” – deydi u.
Mercedes rahbari Toto Wolff ham birinchi tashkiliy tajribani juda yuqori baholadi:
“Birinchi poyga uchun bu ehtimol eng yaxshilaridan, balki eng yaxshisi,” – dedi u. “Bu vaqtinchalik trassa, lekin ular haydovchilar uchun murakkab, chaqiriq bo‘ladigan narsa qurdilar. Mini Macau yoki mini Monaco. Joylashuvi ham yaxshi.”
Wolffning fikricha, Ifema ko‘rgazma markazi atrofidagi maydon kelasi yili tomoshabinlar va jamoalar uchun qo‘shimcha tadbirlar, taqdimotlar o‘tkazish imkonini beradi – bu darajadagi bo‘sh joy F1 taqvimida kam uchraydi.
Ammo eng nozik nuqta baribir asfalt chizig‘ining o‘zi. Wolff shunday deydi: haydovchilar uchun tomoshali, tomoshabinlar uchun esa quvib o‘tishlarga boy poyga yaratish – eng qiyin vazifa.
U Madring bosh direktori bilan bo‘lgan suhbatini eslab o‘tdi: ular FIA bilan allaqachon qanday burilishlarni o‘zgartirish, qanday joylarda hujum imkonini kengaytirish kerakligi haqida fikr almashgan. “Ular ochiq fikrli, muhokamada, va trassani bu yer-bu yeridan sozlash kerakligini tushunishgan,” deydi Wolff.
Norrisning “18–19” hukmi
Lando Norris o‘z takliflarini ortiqcha diplomatiyasiz aytdi.
U McLaren bilan g‘alabaga da’vogarlik qilayotgan paytda noqulay vaqtda chiqqan virtual xavfsizlik mashinasi uni to‘xtatib qo‘ydi, lekin noroziligi faqat strategiyaga emas, trassaga ham qaratildi.
Norrisning fikricha, ayniqsa bir qism darhol qayta chizilishi kerak: “18 va 19-burilishlarni olib tashlashsin – behuda. Ularning o‘rniga uzunroq to‘g‘ri chiziq va keskin ‘shpil’ qilsin.”
U bitta savolni ochiq tashladi: bunday sxemaga qarab kimdir qanday qilib “zo‘r” deya oladi?
Shu bilan birga Norris umidni yo‘qotgani yo‘q. U Madridni haydovchi uchun maroqli, lekin hozircha poyga uchun to‘liq ochilmagan trassa deb biladi: “Ular uni yaxshi poyga yo‘liga aylantirish imkoniyatiga ega, va agar bu o‘zgarishlar amalga oshsa, keyingi yili bu yerga qaytishimni intiqlik bilan kutaman,” deydi u.
Tomoshabinlar ham norozi: tuproq, siniq inshootlar va ko‘rinmas burilishlar
Tanqid faqat kokpitdan kelmadi. Ijtimoiy tarmoqlarda F1 muxlislari ham o‘z noroziliklarini yozib tashladi.
Ko‘pchilik kirish-chiqishdagi tartibsizlik, ba’zi uchastkalarda tomoshabinlar kursi o‘rniga tuproqqa o‘tirishga majbur bo‘lgani, ko‘rinishning yomonligi, sinib qolgan yoki ishga tayyor bo‘lmagan inshootlar haqida yozdi. Ayrimlar umumiy tayyorgarlik darajasini “musobaqaga tayyor emas” deb baholadi.
Bu ham ma’lum: tashkilotchilar trassani birinchi poygaga ulgurish uchun juda qisqa muddatda qurishga majbur bo‘lishdi. Madring sxemasi Ifema hududidagi mavjud yo‘llar va yangi qurilgan doimiy bo‘laklar aralashmasidan iborat, shu jumladan 12-burilishdagi La Monumental nomli bankli burilish – trassaning “vizit kartasi”.
“Bizda joy bor, imkoniyat bor” – Madringning va’dasi
Madring bosh direktori Luis Garcia Abad – ikki karra chempion Fernando Alonso sobiq menedjeri – dushanba kuni BBC Sport so‘rovlariga javob bermadi.
Ammo poygadan keyin Autosport bilan suhbatida yo‘l xaritasini ochib berdi: FIA trassa sxemasini yaxshilash bo‘yicha aniq yo‘nalishlar bergan, va tashkilotchilar bunga tayyor. Yiliga bir marta yo‘lni qayta o‘rnatish zarurati ham o‘zgarish kiritish uchun imkoniyat yaratadi.
Abadning fikricha, haydovchilar saralashni juda yoqtirdi, lekin kelasi yil uchun aynan poyga sifatini oshirish ustida ishlash shart. “Bizda joy bor, majmua bor, infratuzilma bor, buni qilish quvvatiga egamiz,” deydi u. U ishonch bilan gapiradi: FOM, FIA va Madring birgalikda yaxshilash yo‘lini topishga urinadi, va agar nimanidir yaxshilash imkoni bo‘lsa, ular buni qilishadi.
Madrid shunday burilishda turibdi: u F1 taqvimida yangi yulduzga aylanishi ham, birinchi taassurot bilan cheklanib qolishi ham mumkin. Endi savol bitta – kelasi mavsumga kelib Madring faqat haydovchilarni hayratga soladigan trassa bo‘lib qoladimi yoki nihoyat tomoshabinlar uchun ham haqiqiy poyga sahnasiga aylanadimi?
