IOC FairSquare shikoyatini rad etdi: Infantino va Trump aloqalari
Xalqaro Olimpiya Qo‘mitasi (IOC) inson huquqlari bo‘yicha nodavlat tashkilot FairSquare tomonidan FIFA prezidenti Gianni Infantino ustidan berilgan shikoyatni rad etdi. Tashkilot Infantino AQSh prezidenti Donald Trump bilan yaqin aloqalari orqali siyosiy betaraflik qoidalarini buzganini da’vo qilgandi.
IOC matbuot kotibi AFP agentligiga ma’lum qilishicha, masala IOC Etika komissiyasida batafsil ko‘rib chiqilgan. Ammo yakunda bir asosiy xulosa qilindi: bu ish ularning vakolatiga kirmaydi.
Etika komissiyasining chegaralari
Etika komissiyasi Olimpiyada nizomiga tayandi. Nizomga ko‘ra, har bir Xalqaro sport federatsiyasi (IF) o‘z boshqaruvida mustaqillik va avtonomiyani saqlaydi. Shuning uchun ham FIFA rahbari bilan bog‘liq bu shikoyat IOC Etika komissiyasi yurisdiksiyasidan tashqarida deb topildi.
Bu qaror IOC a’zolari, jumladan Infantino, qabul qiladigan qasamyod fonida yanada keskinroq ko‘rinadi. Qasamyod ularni “tijoriy va siyosiy manfaatlardan mustaqil” harakat qilishga majbur etadi. Xuddi shu talab Olimpiyada nizomida ham mustahkamlangan.
FairSquare esa Infantino bu chiziqni bir necha bor kesib o‘tgani, xususan, Donald Trumpga ochiq siyosiy ko‘mak ko‘rsatgani haqida shikoyat qilgan edi.
Trump bilan sahnada, IOC esa chetda
Bu Infantino va Trump atrofidagi ilk bahs emas. Fevral oyida IOC yana bir shov-shuvli epizodni yopib qo‘ygandi: Trump chaqirig‘i bilan o‘tkazilgan Board of Peace yig‘ilishida Infantino ishtiroki.
O‘sha tadbirda FIFA rahbari boshiga qizil kepka kiyib chiqqan, unda “USA” va “45-47” yozuvlari tushirilgan edi. Bu yozuv Trumpning AQSh prezidenti sifatida 45-chi, bo‘lajak ehtimoliy 47-chi muddatiga ishora sifatida talqin qilindi.
IOC o‘sha paytda ham masalani siyosiy maydonga emas, sport maydoniga tortishga urindi. Matbuot kotibining ta’kidlashicha, ular FIFA bilan aloqada bo‘lib, tashkilotning G‘azo va Falastinda sport infratuzilmasi, ta’lim va elit darajadagi futbol rivojiga yo‘naltirilgan keng qamrovli dasturini tushuntirib bergan.
IOC buni Xalqaro sport federatsiyasi roliga to‘la mos harakat sifatida baholadi. Qo‘mita o‘zining Olympic Solidarity dasturi orqali ham mintaqada sportni qo‘llab-quvvatlab kelayotganini eslatdi.
Tinchlik mukofoti va siyosiy soyalar
Bu fon ortida yana bir fakt turibdi: FIFA o‘tgan yil dekabr oyida Trumpga o‘zining ilk tinchlik mukofotini topshirdi. O‘shanda Infantino bu qarorni Trumpning “tinchlik va birlikni dunyo bo‘ylab targ‘ib etishdagi g‘ayrioddiy va favqulodda” harakatlari bilan izohlagan edi.
Bu mukofot, albatta, futbol siyosatdan qanchalik uzoqda turishi haqidagi bahslarni yanada kuchaytirdi. Ayniqsa, IOCning qat’iy betaraflik talablarini esga olsak.
Yana bir epizod: Shimoliy Amerikada o‘tkazilgan Jahon chempionati paytida Trump Folarin Balogun olgan qizil kartochkadan keyingi diskvalifikatsiya bekor qilinishi oldidan Infantino bilan bog‘langanini ochiqchasiga maqtanib aytgan. FIFA bu jarayon tafsilotlarini izohlashga majbur bo‘lmadi, ammo siyosat va futbol chizig‘i yana bir bor xiralashgandek bo‘ldi.
IOC esa hozircha chiziqni aniq chizib qo‘ydi: FairSquare shikoyati ko‘rib chiqildi, hujjatlar o‘rganildi, lekin bu ularning qo‘lidan keladigan ish emas, degan qarorga kelindi.
Savol esa ochiq qoladi: sport tashkilotlari siyosat soyasi tobora cho‘zilib borayotgan bir davrda bu chiziqni yana qancha vaqt himoya qila oladi?
