Gilas Pilipinas va Iordaniya: Eski Hisob-Kitoblar Yana Yuzaga Chiqadi
FIBA Basketball World Cup Asian Qualifiers ikkinchi bosqichi boshlanmoqda, va bu safar Gilas Pilipinas yana tanish raqib – Iordaniya bilan to‘qnash keladi. 28-avgust kuni Mall of Asia Arena maydonida bo‘lib o‘tadigan duel oddiy guruh o‘yini emas. Bu – Qatarda bo‘ladigan Jahon chempionati sari yo‘ldagi navbatdagi burilish, yillar davomida yig‘ilib kelgan raqobatning navbatdagi bobidir.
Bu ikki terma jamoa oxirgi o‘n yillikda bir necha bor yuqori stavkali uchrashuvlarda to‘qnash kelgan. Ba’zida Gilas kulib chiqqan, ba’zida esa Iordaniya filippinliklarning orzularini chilparchin qilgan. Tarixga nazar tashlasak, bu safargi o‘yin ham oxirgi hujumlargacha cho‘ziladigan, asablarni charchatadigan jang bo‘lishi kutiladi.
2014: Ranidel de Ocampo – so‘nggi soniyalardagi zarba
2014-yil Wuhan shahrida o‘tkazilgan FIBA Asia Cup turniri. Guruh bosqichini mag‘lubiyatsiz yakunlash uchun Gilas Pilipinasga Iordaniya ustidan g‘alaba zarur edi. Oddiy vazifa bo‘lib tuyuldi, ammo o‘yin oxirigacha tortishmali bo‘lib qoldi.
Hisob 68:68. Tablo’da 35,2 soniya. Shunda Ranidel de Ocampo sahnaga chiqdi. Uning hal qiluvchi zarbasi Gilasni oldinga olib chiqdi va o‘yin taqdirini o‘zgartirdi. Iordaniya baribir so‘nggi imkoniyatni yaratdi – chap burchakdan Wesam Al-Sous bo‘sh qolgan uchlikni yo‘lladi. To‘p halqa orqali o‘tmagach, Filippin terma jamoasi yengil nafas oldi.
71:70. Bitta ochko, lekin katta yengillik. O‘sha paytda Iordaniyani boshqarayotgan murabbiy – ilgari Smart Gilas dasturini boshqargan Rajko Toroman edi. U sobiq shogirdlariga qarshi turdi, biroq bu safar eski jamoasi g‘olib bo‘ldi.
2011: Iordaniya – Olimpiya orzusini chilparchin qilgan yaralar
2011-yilgi FIBA Asia Championship – Smart Gilas loyihasining cho‘qqisi va ayni paytda eng og‘riqli xotirasi. Uch yil davomida shakllantirilgan dastur maqsadi bitta edi: 2012 London Olimpiadasiga yo‘l olish.
Marcus Douthit, Mark Barroca, Marcio Lassiter, Chris Tiu, Chris Lutz, Jvee Casio kabi asosiy o‘yinchilarga PBA yulduzlari – De Ocampo, Jimmy Alapag, Asi Taulava va Kelly Williams qo‘shildi. Shtab kuchli, maqsad ravshan edi.
Turnir boshlanishi umidbaxsh bo‘ldi. Guruh bosqichida Iordaniyaga qarshi o‘yinda Smart Gilas 18 ochkolik farqni yopib, 72:64 hisobida g‘alaba qozondi. Bu nafaqat ochkolar, balki psixologik ustunlik ham edi. Jamoa yarim finalga chiqdi va taqdir yana Iordaniya bilan uchrashuvni tayyorlab qo‘ydi.
Bu safar hammasi boshqacha kechdi.
London yo‘llanmasidan atigi bir qadam narida turgan Smart Gilas Iordaniya oldida to‘xtab qoldi. Rasheim Wright 24 ochko kiritib, Filippin himoyasini buzib tashladi. Yakuniy hisob – 75:61, Iordaniya finalga chiqdi, Gilas esa og‘ir zarba qabul qildi.
Shunga qaramay, Olimpiadaga chiqish uchun yana bir imkon bor edi – Janubiy Koreyaga qarshi bronza medali va London yo‘llanmasi uchun “hammasi yoki hech narsa” o‘yini. Ammo o‘sha Iordaniya mag‘lubiyati ruhiy burilish bo‘lib qoldi. Smart Gilas 70:68 hisobida Janubiy Koreyaga yutqazdi va London orzusi shu yerda tugadi.
2011-yilgi Iordaniya bilan yarim final – Filippin basketboli tarixida hanuzgacha og‘riq bilan eslanadigan uchrashuvlardan biri.
2023: 61 yillik tanaffusdan keyingi oltin – Iordaniya hisobidan
Yillar o‘tadi, tarkiblar o‘zgaradi, lekin raqobat saqlanib qoladi. 2023-yil Hangzhou shahridagi 19-Osiyo o‘yinlarida Gilas Pilipinas yana Iordaniya bilan yo‘llari kesishdi. Bu safar ham turnir taqdiriga ta’sir qiladigan bir necha bob ketma-ket yozildi.
Gilas Bahrain va Thailand ustidan g‘alabalar bilan boshlab, chorak finalga to‘g‘ridan-to‘g‘ri yo‘llanmani ko‘zlagan holda Iordaniyaga qarshi maydonga chiqdi. Ammo reja buzildi. Rondae Hollis-Jefferson boshchiligidagi Iordaniya Filippin terma jamoasini 87:62 hisobida mag‘lub etib, guruhdagi kuchlar nisbatini o‘zgartirib yubordi.
Bu mag‘lubiyat Gilasni chorak finalga chiqish uchun qo‘shimcha o‘yin o‘ynashga majbur qildi va eng muhimi – pley-offda Xitoy bilan bir yo‘lakka tushirib qo‘ydi. Yo‘l yanada qiyinlashdi.
Shunga qaramay, Gilas taslim bo‘lmadi. Qatar ustidan 80:41 hisobidagi yirik g‘alaba jamoani chorak finalga olib chiqdi. Keyin esa navbat tarixiy sahnaga keldi: Xitoyga qarshi, o‘z maydonida, bosim ostida. Justin Brownlee qahramonlik ko‘rsatdi, Filippin terma jamoasi 77:76 hisobida g‘alaba qozondi va finalda yana Iordaniya bilan uchrashuvni ta’minladi.
Bu safar hikoya boshqacha yakun topishi kerak edi. Va shunday bo‘ldi.
Finalda Gilas Pilipinas Xitoy ustidan olingan g‘alaba to‘lqinini davom ettirdi va Rondae Hollis-Jefferson yetakchiligidagi Iordaniyani 70:60 hisobida mag‘lub etib, erkaklar basketbolida 61 yillik tanaffusdan keyingi ilk Osiyo o‘yinlari oltin medalini qo‘lga kiritdi.
Brownlee 20 ochko, 10 ribaund va 5 assist bilan jamoani sudrab bordi. Ange Kouame esa 14 ochko va 11 ribaund bilan raqib “bo‘shliqlarini” yopdi. Tezkor yig‘ilgan, shoshilinch tarzda shakllantirilgan bu tarkib tarix sahifasiga oltin harflar bilan yozildi.
Endi esa yana Iordaniya. Yana katta maqsad – bu safar Qatar va Jahon chempionati yo‘li. Tarix shuni ko‘rsatadiki, bu juftlikda hech narsa oson bo‘lmaydi. Savol shunday: Gilas Pilipinas navbatdagi sahifani qanday yozadi – revanshlar, qasoslar va oltinlar ketma-ketligiga yangi g‘alaba qo‘shadimi yoki eski jarohatlar yana ochiladimi?
