UZB sport

Fury va Joshua: Tayyorlov janglarida million dollarlar

Tyson Fury so‘nggi ikki yil-u to‘qqiz oyda atigi bir marta g‘alaba qozongan. Anthony Joshua ham bundan ko‘p narsa qilgani yo‘q: ikki yil-u to‘rt oy ichida bittagina yutuq. Fury aprel oyida Arslanbek Makhmudovni ochkolar hisobiga yengdi, Joshua esa dekabrda besh lohas raunddan so‘ng nihoyat tezligini topib, sobiq YouTuber Jake Paulning jag‘ini sindirdi.

Ammo xotirada qolganlari bu g‘alabalar emas. Fury 2024 yilning mayi va dekabrida ikki bor Oleksandr Usykdan yutqazdi. Joshua esa o‘sha yil sentyabrida Daniel Duboisga qarshi besh raundlik xo‘rlikni boshidan kechirdi: to‘rt marta nokdaun, so‘ng to‘xtatilgan jang.

Yosh ketayotgan, tana charchagan, Fury navbatdagi “nafaqaga chiqish”ini e’lon qilib ulgurib, Joshua uzoq tanaffusdan keyin o‘zini qayta yig‘ayotgan bir pallada ular baribir noyabr oyida yuzaga kelishi kutilayotgan, 100 million dollardan ancha ortiq daromad keltiradigan superjang sari borishyapti.

Pul shu qadar ulkan, shu qadar jozibali bo‘lganki, eng yaxshi davrida – sakkiz yil oldin – haqiqiy klassikaga aylangan bo‘lardi, degan fikrlar endi faqat afsus ohangida eshitiladi. Hozir esa ikki britaniyalik og‘ir vazn yulduzini shu hafta oxirida ketma-ket kunlarda o‘rtamiyona raqiblarga qarshi “zang tushirish” janglari kutib turibdi. Xavf minimal, maqsad aniq: shunchaki ringni eslatib qo‘yish.

Pattaya tuni: Fury uchun efirsiz “ko‘ngilochar sparring”

Birinchi bo‘lib ringga Tyson Fury chiqadi. Juma oqshomi Tailandda, Pattaya shahrida taxminan 1 500 tomoshabin qarshisida u 46 yoshli polyak tajribachisi Mariusz Wach bilan to‘qnash keladi. Bu jangni jonli efirda ko‘rmoqchi bo‘lganlar esa hafsalasi pir bo‘ladi – na televideniye, na striming.

Fury buni ochiq aytdi: “Bu katta jang jonli efirda ko‘rsatilmaydi. Faqat mening Netflix’dagi At Home with the Furys uchinchi mavsumimda namoyish etiladi”, dedi u.

Bu ma’noda yengillik ham bor. Chunki bu to‘qnashuvda na dramatizm, na xavf hissi bor. Maqsad bitta: Furyga sekin harakatlanadigan “tirik bokschi qop”ga qarshi bir necha raund berish.

Wach – texnik jihatdan juda cheklangan. U bundan 14 yil avval Wladimir Klitschko bilan og‘ir vazn chempionlik kamari uchun jang qilgan, ammo bir raund ham yutmagan. O‘shandan beri yana 12 marta mag‘lub bo‘ldi. Eng ko‘p narsani aytib beradigan mag‘lubiyati – ikki yil avval 19 yoshli Moses Itauma uni ikkinchi raunddayoq to‘xtatgan jang.

Fury Makhmudovga qarshi qaytish jangiga ham Tailandda tayyorgarlik ko‘rgan va bu mamlakatga oshiq bo‘lib qolgani ayon. U juma kungi jangdan tushadigan barcha daromadni “och va uysiz mahalliy bolalar”ga xayriya qilishini va’da qildi. “Bu yerda shunday ezgu ish qilishim, yaxshi maqsad yo‘lida qaytarishim – bu juda chiroyli narsa”, deydi u.

WBC prezidenti Mauricio Sulaimán Jr ham Gianni Infantino uslubidagi “tinchlik mukofoti” yo‘liga tushib, jangdan keyin Furyga tashkilotning ilk “Humanitarian” unvonini topshirishini e’lon qildi. Shunday ekan, Fury bir muddat zarbalarini yumshatishi ham mumkin – bu Wachga rahm-shafqatdan ko‘ra, ko‘proq o‘zi uchun uzunroq mashg‘ulot olish istagidan bo‘ladi.

Joshua uchun Jidda: qaytish, og‘riq va sinov

Anthony Joshuaning qaytishi esa butunlay boshqa rangda. Bu safar gap faqat sportda emas. U Nigeriyada sodir bo‘lgan dahshatli avtohalokatdan so‘ng ilk bor ringga chiqadi. Yangi yil arafasida yuz bergan baxtsiz hodisada uning yaqin do‘stlari Sina Ghami va Latif Ayodele halok bo‘ldi. Joshua ham jarohat oldi, ham ruhiy zarba.

Ko‘pchilik uning ringga qaytish istagi so‘ngan bo‘lsa kerak, deb o‘yladi. Ammo u o‘zini aksincha isbotlashga urinmoqda. Shanba kechasi Jiddada u alban og‘ir vazn bokschisi Kristian Prenga bilan to‘qnash keladi.

Joshua bu hafta o‘z kayfiyatini aniq ifoda etdi: “Bu Prenga haqida, lekin Fury haqida ham, chunki men hammasini xohlayman. Men hali ham undisputed bo‘lishimga ishonaman. Hali ham ishtiyoq va ochlik bor. Keling, kublarni yana o‘ynaylik, tomoshabinlarni zavqlantiraylik – bu bizning vaqtimiz”, dedi u.

Bu odatiy jangoldi gaplar, lekin promouterlar ularni kuchaytirib yuborishdi. Matchroom prezidenti Barry Hearn shunday dedi: “Prenga xavfli, [garchi] biz u haqida ko‘p narsa bilmasak ham. Lekin Joshua hozir yirtqich hayvon. Ko‘zingizni pirpiratmang, fişeklarni kuting. AJ hech narsani o‘z-o‘zidan bo‘ladi deb o‘ylamayapti, uning oldida bajaradigan ishi bor va u shafqatsiz darajada sovuqqon bo‘ladi. U juda katta og‘riq yetkazish kayfiyatida.”

Hearn yana bir fikr qo‘shdi: “AJ hozir zo‘r holatda. Men 14 yildan beri uni bilaman, lekin hech qachon hozirgidek ko‘rinishda, uzoq muddat uchun shunchalik motivatsiyalanganini ko‘rmaganman.”

Promoushenga boshchilik qilayotgan o‘g‘li Eddie Hearn esa Joshuaning ruhiy barqarorligini alohida ta’kidladi: “Hamma nima bo‘lganini biladi va menimcha, bu buyuk qaytishlardan biri. AJ uchun bu go‘yoki odatiy ishdek, lekin biz uning ringga qaytish uchun qilgan ishidan nihoyatda faxrlanamiz. 99,9 foiz odam qaytmasdi – qayg‘u bilan bo‘ladigan ruhiy kurash tufayli.

“Jismonan ham to‘siqlarni yengib o‘tish kerak. Lekin ruhiy jihatdan sindirilgansiz. Bu aql bovar qilmas. Va biz oldinda turgan xatarlarni yaxshi bilamiz.”

Raqiblar tanlovi: “knockout artist” va qulay qur’a

Dazn bu jangni tomosha qilish uchun obunachilardan qo‘shimcha £19.99 to‘lov so‘rayapti va targ‘ibot materiallarida Kristian Prengani “mag‘lubiyatsiz 21-0 knockout artist” deb atadi. Ha, uning 20 g‘alabasining bari to‘xtatish bilan yakunlangan. Lekin bu raqamlarning orqasida boshqa haqiqat turibdi.

Prenga Giovanni Auriemma’dan yutqazgan – o‘nta professional jangida atigi bir marta g‘alaba qozongan niderlandiyalik bokschi. Prenga shu paytgacha faqat ismsiz, anonim raqiblarga qarshi ringga chiqqan. Shuning uchun ham Joshua jamoasi uni juda ehtiyotkorlik bilan, deyarli laboratoriya sharoitida tanlab olgani sezilib turibdi.

Fury esa odatdagidek o‘z shovqinini bosmayapti. U chorshanba kuni Tailandda turib, Joshua bilan bo‘ladigan superjang hali ham amalga oshishiga shubha bilan qarashini aytdi. U Jiddaga uchib borib, shanba kuni ring yonida o‘tirish taklifini rad etganini urg‘uladi va Joshuani “bottle job flapper and a chinless wonder” deb masxara qildi. Bu – Furyning tanish bo‘lib qolgan shov-shuvli gaplari, jiddiy qabul qilishga arzimaydi.

Eng ko‘p maqtalgan, eng kam xavfli hafta oxiri

Bir narsaga shubha yo‘q: bu hafta oxirida Fury ham, Joshua ham mag‘lub bo‘lishi ehtimoli deyarli yo‘q. Bunday pul tikilgan paytda risk minimal darajaga tushiriladi. Bu – atigi ikki tayyorlov jangi, ikkala lager ham buni yaxshi biladi.

Shundan keyin esa ularga bir qaror qoladi: nihoyat, sanani va manzilni e’lon qilish. Britaniya boks tarixidagi eng ko‘p shov-shuv qilingan, eng ko‘p bahsli, balki eng ortiqcha maqtalgan jangga sahna tayyor bo‘ladimi – yoki bu hikoya yana bir marta cho‘zilib ketadimi?