FIFA ichidagi bo‘ron: Infantino bosim ostida hokimiyatni ushlab turmoqda
FIFA rahbariyati Gianni Infantino atrofidagi eng keskin siyosiy inqirozlardan birida prezidentga ochiqchasiga qalqon bo‘lib turibdi. Bir necha kun ichida u Jahon chempionati tijoriy huquqlarini sotish rejasi sabab deyarli qo‘zg‘olonga yuz tutgan tashkilotni tinchlantirishga majbur bo‘ldi, ammo oxir-oqibat orqaga chekindi.
Shunga qaramay, Rabotda o‘tkazilgan favqulodda uchrashuvdan so‘ng FIFA yuqori rahbariyati uning yonida ekanini rasman e’lon qildi.
Rabotdagi favqulodda yig‘ilish
Marokash poytaxtida chorshanba kuni bo‘lib o‘tgan uchrashuv oddiy majlis emasdi. UEFA va boshqa konfederatsiyalarning tobora kuchayib borayotgan bosimi Infantino uchun mart oyida bo‘lib o‘tadigan FIFA Kongressida kutilayotgan to‘rtinchi muddatga qayta saylanish rejasini xavf ostiga qo‘ydi.
Shu fon ostida FIFA Bosh kotibi Mattias Grafstrom va tashkilot boshqaruv kengashi a’zolari bir ovozdan Infantino nomzodini yana bir bor qo‘llab-quvvatlashlarini bildirdi. Ular uni “211 ta FIFA a’zo assotsiatsiyasi tomonidan saylangan yagona rasmiy shaxs” sifatida ta’kidladi.
Infantino ham o‘z navbatida Grafstrom va FIFA ma’muriyatiga ochiq minnatdorchilik bildirib, ichki frontni mustahkamlashga urindi.
Bahsli loyiha va tan olingan xato
Mo‘jizaviy daromad va’da qilgan, ammo siyosiy jihatdan portlovchi bo‘lgan loyiha – FIFA Forward Enterprise – allaqachon bekor qilingan. Aynan shu tashabbus FIFA ichidagi ishonch inqirozini boshlab berdi.
Reja bo‘yicha yangi tijoriy huquqlar kompaniyasining 20 foiz ulushi xususiy investorlar qo‘liga o‘tishi, buning evaziga 4,2 milliard dollar jalb qilinishi kerak edi. Eng bahsli nuqta esa – ushbu tuzilma AQSH prezidenti Donald Trump oilaviy aloqalariga ega kompaniya bilan bog‘lanib qolganidir.
FIFA rasmiylari Rabotdagi uchrashuvda “xatolar qilinganini” tan oldi. Tashkilot o‘zining boshqaruv kengashi va a’zo assotsiatsiyalariga alohida xat orqali uzr so‘ralganini ma’lum qildi, ichki ko‘rib chiqish va hisobot tayyorlanishi va’da qilindi.
Biroq ohang keskin edi: FIFA bundan buyon “o‘z halolligiga qaratilgan har qanday hujumlarni” qabul qilmasligini, obro‘sini himoya qilish uchun “barcha zarur choralar”ni ko‘rishini bildirdi.
UEFA ishonchi uzildi, norozilik ochiq maydonga chiqdi
Norozilik bir necha kun davomida yashirin emas, ochiq shaklda kuchaydi.
UEFA – Yevropa futbolining eng qudratli markazi – Infantino rahbarligiga bo‘lgan ishonchini yo‘qotganini rasman e’lon qildi. Ular FIFAga maxsus “hujjatlarni saqlash xati” yuborib, kelgusida huquqiy choralar ehtimolini ham eslatib qo‘ydi.
Infantino uchun bu faqat siyosiy zarba emasdi. Uning eng yaqin maslahatchilaridan biri, sobiq Concacaf prezidenti Carlos Cordeiro norozilik sifatida iste’fo berdi. Futbol olamining eng obro‘li texnik figuralaridan biri bo‘lgan sobiq Arsenal bosh murabbiyi Arsene Wenger ham bahsli reja bilan o‘zini masofada tutdi.
Tashkilot ichida birdamlik tasviri darz ketdi.
Paralliz qilish tahdidi va bo‘linayotgan front
The Times of London xabariga ko‘ra, UEFA, Concacaf va Osiyo Futbol Konfederatsiyasi kulis ortida yanada keskinroq ssenariyni muhokama qilgan: agar Infantino chetga chiqmasa, FIFA ishini falaj qilish yoki hatto raqib musobaqalar tashkil etish.
Bu, agar amalga oshsa, global futbol boshqaruvida tarixiy bo‘linish bo‘lishi mumkin edi.
Shu bilan birga, Infantino butunlay yakka ham emas. Qatar va bir qator Afrika assotsiatsiyalari uni ochiqchasiga qo‘llab-quvvatladi. Futbol siyosati maydonida aniq chiziqlar chizilmoqda: bir tomonda Yevropa va uning ittifoqchilari, boshqa tomonda esa hozircha prezidentga sodiq blok.
Martga tomon: savollar ochiq qolmoqda
Rabotdagi uchrashuv Infantino uchun vaqt yutdi. Rasmiy bayonotlar, uzr xatlari va ichki tekshiruv va’dalari keskinlikni ma’lum darajada yumshirdi. Ammo UEFA bildirgan ishonchsizlik, yuqori darajadagi iste’folar va bo‘linayotgan konfederatsiyalar fonida bu faqat birinchi bo‘lim bo‘lishi mumkin.
Endi nigohlar mart oyidagi FIFA Kongressiga qadalgan. Savol bitta: Infantino bu bosimni yengib, hokimiyatni saqlab qoladimi yoki global futbol siyosati yangi davrga kiradimi?
