Ezri Konsa Arsenalga ko‘chdi: Himoyachi uchun yangi bosqich
Arsenal yozgi transfer oynasidagi eng muhim zarbalaridan birini amalga oshirdi. Ezri Konsa endi “Emirates”da. 28 yoshli Angliya himoyachisi Aston Villa’dan taxminan £55 million evaziga ko‘chib o‘tdi, shartnoma to‘rt yilga mo‘ljallangan, ustiga-ustak, yana bir yilga uzaytirish opsiyasi ham bor.
Konsa yangi klubiga qadam qo‘yar ekan, tuyg‘ularini yashirmadi: bu uning va oilasi uchun faxrli lahza. U o‘zini “dunyodagi eng yaxshi jamoalardan biri” safida ko‘rishini ochiq aytdi va darhol maqsadini belgilab oldi – yutish, faqat yutish.
Arsenal uchun zarur bo‘lgan bo‘lak
Arsenal chempionlik mavsumidan so‘ng ham tinch turgani yo‘q. Himoya chizig‘i o‘tgan yilgi muvaffaqiyatning asosiy poydevorlaridan biri bo‘lgan bo‘lsa-da, yangi mavsum oldidan muammolar birin-ketin yuzaga chiqdi.
William Saliba beldagi jiddiy muammo tufayli “uzoq muddat”ga safdan chiqqan. Jurrien Timber esa sonidan olgan jarohati sabab mavsum boshini o‘tkazib yuboradi. Natijada o‘ng qanot himoyasi va o‘ng markaziy himoyachi pozitsiyasi bo‘yicha variantlar keskin qisqardi.
Ben White – yagona to‘liq tayyor o‘ng qanot himoyachisi. Markazda esa Gabriel yonida faqat 21 yoshli Cristhian Mosquera tabiiy o‘ng markaziy himoyachi sifatida ko‘rinadi. Piero Hincapie to‘liq sotib olingan bo‘lsa-da, u ham, Riccardo Calafiori ham chap oyoqli va Mikel Arteta markazda ikki chap oyoqli futbolchini birga tushirishni yoqtirmaydi. Shunday vaziyatda Konsa transferi oddiy “kuchaytirish” emas, balki taktik zaruratga aylandi.
Arsenal sport direktori Andrea Berta ham aynan shu nuqtaga urg‘u berdi. Uning ta’rificha, Konsa – yuqori sifatli, atletik, vazmin va taktik jihatdan yetuk himoyachi, markazda ham, o‘ng qanotda ham birdek ishonchli o‘ynay oladi. Aynan shunday ko‘p qirrali futbolchi Arteta tizimida oltin bahosida.
Uzoq muzokaralar, aniq qaror
Bu transfer bir kunda bitgan yo‘q. Aston Villa bilan bahs asosan narx borasida cho‘zildi. Arsenal bir necha haftadan beri Konsa uchun muzokara olib bordi, shu orada Bayer Leverkusen himoyachisi Jarrell Quansah ham London klubi ro‘yxatida turgan edi. Ammo yakunda Arteta shtabi aynan Konsani tanladi – tajriba, moslashuvchanlik va darhol asosiy tarkibga kirib borish qobiliyati hal qiluvchi bo‘ldi.
Villa esa kelishuvdan £55 million asosiy to‘lov va qo‘shimcha bonuslar orqali £4 milliongacha ishlab olishi mumkin. Klub moliyaviy qoidalar bosimi ostida bo‘layotgan bir paytda bunday summa – zarur nafas.
Aston Villa davri: Istanbuldan London sari
Konsa Aston Villa libosida o‘zini to‘liq namoyon qildi. U 2019 yil yozida Brentford’dan kelganidan beri klub uchun 286 o‘yin o‘tkazdi, himoyaning tayanch ustuniga aylandi. Unai Emery qo‘l ostida esa butunlay boshqa darajaga ko‘tarildi.
O‘tgan mavsumda Villa tarixiy natijaga erishdi: Premier League’da to‘rtinchi o‘rin, Champions League yo‘llanmasi va may oyida Europa League g‘alabasi – klubning 1982 yildan beri ilk yirik yevrokubok sovrini. Konsa bu yo‘lda 48 uchrashuvda maydonga tushdi, ikki gol urdi va bir golli uzatma berdi. Statistikasi ko‘zga tashlanmaydigan, ammo har daqiqada barqarorlik ulashadigan himoyachi.
Yozgi World Cup ham uning mavsumini ta’riflab berdi. Thomas Tuchel boshchiligidagi Angliya bilan Konsa barcha o‘yinlarda maydonga tushdi, jamoa yarim finalda Argentina’dan mag‘lub bo‘ldi, lekin uchinchi o‘rin uchun bahsda France ustidan g‘alaba qozonib bronza medallarini qo‘lga kiritdi.
Aynan shu turnir paytida Konsa kelajagini o‘ylay boshladi. Arsenal’dan Eberechi Eze, Noni Madueke, Declan Rice va Bukayo Saka bilan Shimoliy Amerikadagi yig‘inda ko‘p suhbatlashganini aytadi. Ularning barchasi bir narsani va’da qilgan: London hayoti, Arteta qo‘l ostidagi mashg‘ulotlar va stadion atmosferasidan zavq olasan. Konsa bu chaqiruvni rad eta olmadi.
Emery unga turnirdan so‘ng to‘rt haftalik dam berdi, shu bois u Villa bilan birorta ham pre-season uchrashuvida maydonga tushmadi, jumladan, Paris Saint-Germain’ga qarshi Uefa Super Cup’dagi 1:2 hisobidagi mag‘lubiyatda ham.
Arsenalning yangi qiyofasi
Arsenal yozda allaqachon £100 milliondan ortiq mablag‘ sarfladi. Newcastle’dan Bruno Guimaraes £75 millionga, Club Brugge qanot futbolchisi Christos Tzolis £34 millionga kelgan. Endi ularga Konsa qo‘shildi.
O‘tgan mavsumdagi 27 ta liga goli o‘tkazib yuborilgan, juda yaxshi tashkil etilgan himoya – Saliba va Gabriel juftligi – chempionlikning asosiy omillaridan biri bo‘lgan. Endi esa shu chiziq qayta qurilmoqda. Konsa bu yerda faqat “zaxira” emas. U o‘ng markazda ham, o‘ng qanotda ham asosiy rolni o‘z zimmasiga olishi mumkin, Ben White’ga raqobat, Gabrielga esa ishonchli sherik bo‘lishga tayyor.
Arteta taktikasi uchun yana bir muhim nuqta – himoyachining to‘p bilan ishlash madaniyati. Konsa bosim ostida ham shoshilmaydi, pressingni yorib o‘tishni, chiziqlar orasida uzatma berishni biladi. Arsenalning yuqori chiziqli, to‘pni nazorat qiluvchi o‘yini aynan shunday futbolchilarni talab qiladi.
Villa: zaruratdan kelib chiqqan ajralish
Aston Villa uchun bu transfer – faqat sport qarori emas, moliyaviy majburiyat ham. Klub bir necha yildan beri Uefa’ning squad cost ratio (SCR) talablari ostida ishlamoqda: futbolga oid daromadlarning atigi 70 foizini ish haqi, transfer va agent to‘lovlariga sarflash mumkin.
Villa bu qoidani buzganlik uchun ikki bor jarimaga tortildi: o‘tgan yili £9.5 million, bu yil esa £19.4 million (shundan £12.9 millioni shartli ravishda kechiktirilgan). Premier League’dagi Profit and Sustainability Rules ham uch yillik davrda yo‘qotishlarni £105 million bilan cheklaydi. Klubning 2025 yil 30 iyunga qadar bo‘lgan hisobotida £17 million foyda qayd etilgan bo‘lsa-da, undan avvalgi ikki yil mos ravishda £119.6 million va £85.4 million zarar ko‘rsatgan.
Endi liga ham SCR modeliga o‘tdi. Ya’ni, Villa uchun transfer bozori juda ehtiyotkor yurishni talab qiladi. Shuning uchun klub bir necha asosiy futbolchilar bilan xayrlashdi.
Youri Tielemans va Morgan Rogers – Istanbuldagi Europa League finalida gol urgan qahramonlar – allaqachon ketgan. Rogers’ning Chelsea’ga £117 millionlik transferi ingliz futbolchisi uchun rekord summa bo‘ldi. Lucas Digne Paris Saint-Germain safini to‘ldirdi. Darvozabon Emi Martinez atrofidagi noaniqlik hamon davom etmoqda: uning Juventus’ga o‘tishi amalga oshmadi, ammo klub allaqachon yaponiyalik Zion Suzuki’ni olib keldi.
Ollie Watkins bo‘yicha esa Saudiya Arabistonidan Al-Hilal yana hujumga o‘tishi mumkin. Villa uni ushlab qolish uchun yangi shartnoma taklif qilayotgani xabar qilinmoqda, ammo bozor bosimi kamaygani yo‘q.
Natijada, Istanbuldagi g‘alaba tarkibidan Matty Cash, Pau Torres, Victor Lindelof, John McGinn va Emi Buendia kabi futbolchilar hozircha klubda qolmoqda. Konsa esa bu ro‘yxatdan o‘chdi – u endi Londonning qizil qismida yangi sahifa ochmoqda.
Savol endi bitta: Arsenal himoyasidagi bu katta qayta qurish chempionlikni himoya qilish uchun yetarlimi yoki bu transferlar klubni yanada yuqori marralarga eltadigan yangi siklning boshlanishimi?
