Bronza o‘yini – “Oltin butsa” uchun so‘nggi sahna
Dunyo chempionatining uchinchi o‘rin uchun o‘yini ko‘p yillardan beri “tasalli finali” deb ataladi. Ammo bu safar AQSh, Kanada va Meksikada o‘tayotgan 2026-yilgi mundialda bu bahs mayda detal emas. Bu kecha statistikaga yoziladigan, tarixni o‘zgartirishi mumkin bo‘lgan gollar kuni bo‘ladi.
Sababi oddiy: uchinchi o‘rin uchun o‘yinda urilgan gollar ham rasmiy hisobga kiradi va “Oltin butsa” poygasida hal qiluvchi rol o‘ynashi mumkin.
Mbappe va Messi – boshma-bosh poyga
Hozircha to‘purarlik poygasida ikkita yulduz yonma-yon ketmoqda. Kylian Mbappe va Lionel Messi – ikkalasining ham hisobida sakkiztadan gol. Ammo mayda tafsilot hal qilmoqda: Messining bu turnirdagi gollarga qo‘shib yozilgan bitta ortiqcha golli uzatmasi uni hozircha poygada oldinga chiqarib turibdi.
Demak, Argentina hujumchisi yakshanba kungi finalda Ispaniyaga qarshi maydonga shunchaki kubok uchun emas, shaxsiy rekord uchun ham tushadi. Mbappe esa shanba kuni Angliyaga qarshi uchinchi o‘rin uchun o‘yinda “javob zarbasi”ni berishi mumkin. U uchun bu o‘yin – to‘g‘ridan-to‘g‘ri “Oltin butsa”ga yo‘l.
Haaland chetda, lekin soyada emas
Ro‘yxatning keyingi pog‘onasida Erling Haaland turibdi. Norvegiya yulduzi yettita gol urishga ulgurgan, ammo chorak finaldagi mag‘lubiyat uning turnirini muddatidan avval yopdi. Endi u faqat tomoshabin. Boshqalar qancha gol urishini sanab o‘tiradi, xolos.
Shunga qaramay, Haalandning bu mundialdagi sermahsulligi fonida poyganing qanchalik shiddatli kechayotgani yanada yaqqol ko‘rinadi. Yetti gol – ko‘p turnirlarda “Oltin butsa” uchun yetadigan ko‘rsatkich. Bu safar esa yetmayapti.
Angliya va Fransiya – tarkib qarori ham mukofot taqdirini belgilaydi
Angliya va Fransiya shanba kuni uchinchi o‘rin uchun to‘qnash keladi. Bu uchrashuvda nafaqat bronza medali, balki “Oltin butsa” taqdiri ham keskin bog‘langan.
Angliya safida Jude Bellingham va Harry Kane – har ikkisining hisobida oltitadan gol. Fransiya qanotida Ousmane Dembele – beshta gol bilan yashirin tahdid. Ispaniya hujumchisi Mikel Oyarzabal ham beshta gol bilan finalni kutyapti.
Demak, birgina tarkib tanlovi hammasini o‘zgartirishi mumkin. Murabbiylar asosiy yulduzlarini dam oldirishni tanlaydimi yoki mukofot uchun oxirigacha kurashadimi?
2018-yilgi Rossiyadagi mundial buni allaqachon ko‘rsatgan. O‘shanda Angliya uchinchi o‘rin uchun Belgiya bilan o‘ynaganida Gareth Southgate yarim finalda Xorvatiyaga yutqazgan tarkibdan beshta o‘zgarish qilgandi. Harry Kane o‘sha o‘yinda maydonga tushgan, lekin gol ura olmagan. Shunga qaramay, turnir to‘purari bo‘lib yakunlagan. Bu safar esa bunday “zaxira yostiqchasi” bo‘lmasligi mumkin.
Tarix saboqlari: bronza o‘yini – to‘purarning yashirin sahnasi
Jahon chempionatlari tarixida yetti nafar “Oltin butsa” sohibi uchinchi o‘rin uchun o‘yinda ham gol urgan. To‘rttasi uchun esa aynan o‘sha gollar hal qiluvchi bo‘lgan.
Thomas Muller (Germaniya, 2010), Davor Suker (Xorvatiya, 1998), Salvatore Schillaci (Italiya, 1990) va Braziliya afsonasi Leonidas (1938) – barchasi bronza bahsida topgan gollari hisobiga mukofotni qo‘lga kiritgan. Ular uchun uchinchi o‘rin o‘yini – sahna ortidagi finalga aylangan.
Grzegorz Lato (Polsha, 1974), Eusebio (Portugaliya, 1966) va Just Fontaine (Fransiya, 1958) ham uchinchi o‘rin o‘yinida raqib darvozasini ishg‘ol qilgan, ammo ular baribir gollariga yetarlicha zaxira jamg‘argan edi. Ular “Oltin butsa”ni bronza o‘yinidagi gol bo‘lmasa ham qo‘lga kiritardi.
Tarix shuni ko‘rsatadiki, bu o‘yin hech qachon shunchaki “tasalli” emas. Ayniqsa hujumchilar uchun.
Yakuniy zarba kimdan bo‘ladi?
Endi hammasi so‘nggi ikki kechaga bog‘liq. Angliya va Fransiya uchinchi o‘rin uchun maydonga qanday tarkib bilan tushadi? Murabbiylar yulduzlariga yana bir bor hujum qilish imkonini beradimi? Yoki turnir oxirida xavfsiz yo‘lni tanlab, rotatsiyani kuchaytiradimi?
Bir narsa aniq: Mbappe, Kane, Bellingham, Dembele, Oyarzabal va, albatta, Messi uchun bu hafta oxiri nafaqat medal, balki tarixga yoziladigan raqamlar haftasi bo‘ladi.
“Oltin butsa”ni esa ehtimol aynan bronza uchun jangda urilgan bitta zarba hal qiladi.
