Elliot Anderson: Manchester City’da yangi davr

Bristol Rovers mashg‘ulot maydonida Elliot Anderson bilan bir jamoaga tushish – kichik sovrin emasdi, deyarli kafolatlangan g‘alaba edi. O‘shanda u endigina o‘smir, yonida esa ko‘p narsa ko‘rgan, tajribali futbolchilar. Baribir Anderson boshqalardan bir pog‘ona baland turardi. O‘sha ijaradagi mavsum klubni League One’ga ko‘tarishga yordam berdi va bu yo‘lning ilk bosqichi bo‘ldi – keyinchalik Manchester City uning uchun 116 million funt to‘lashga rozi bo‘lganida, u tarixdagi eng qimmat britaniyalik futbolchiga aylandi.

Newcastle’ga qaytganida esa ertak birdaniga davom etmadi. Bolaligidan orzu qilgan klubi, St James’ Parkdagi uy maydoni, lekin o‘rtada bitta muammo bor edi: yarim himoya allaqachon iste’dodlarga to‘lib-toshgandi. Anderson o‘z o‘rnini mustahkamlash uchun kurashdi, biroq muntazam asosiy tarkib futbolchisiga aylanolmadi. Oxir-oqibat uning eng katta hissasi paradoksal bo‘ldi – maydondan ko‘ra hisob-kitobda. Akademiya tarbiyalanuvchisi maqomi tufayli u klubga moliyaviy qoidalardan qochishda yordam berdi va 2024 yilda Nottingham Forest safariga yo‘l olganida, bitim shartlariga ko‘ra u taxminan 15 million funtga baholandi. Aynan City Ground’da u mamlakatdagi eng yaxshi yarim himoyachilardan biriga aylanishi, Tyneside’da qolganlarni esa ich-ichidan og‘ritishi boshlandi.

Endi esa Anderson Manchester City’dagi yangi davrning ilk ustuniga aylandi. Pep Guardiola sahnadan sekin chekinayotgan bir paytda Enzo Maresca o‘ta harakatchan, to‘qnashuvlardan cho‘chimaydigan, to‘p bilan ham, to‘psiz ham o‘yin tempini belgilay oladigan yarim himoyachini qabul qilib oladi. Uning texnik mahoratidan oldin tilga olinadigan fazilati – chidamlilik. U deyarli o‘yin o‘tkazib yubormaydi. Bu mavsumda Forest safida liga uchrashuvlarining faqat bittasini zahirada boshladi, qolganlarida asosiy tarkibda maydonga tushib, jami 3 334 daqiqa o‘ynadi – mumkin bo‘lgan 3 420 daqiqadan atigi bir nechta daqiqani boy berdi, xolos. Bu esa City tarkibidagi eng ko‘p ishlatilgan yarim himoyachi Bernardo Silva’dan ham deyarli besh o‘yinga teng vaqtga ko‘proq. To‘rt frontda kurashadigan klub uchun bunday “doimiy mavjudlik” oltindek qimmat.

So‘nggi ikki oyda Anderson va uning Angliyadagi hamkasbi Declan Rice deyarli bir xil jadvalda yashadi: Yevropa musobaqalarida uzoqqa borish, chempionatda oxirgi turlargacha kurash. Lekin Jahon chempionatida kimning ko‘proq harakatga tayyor, kimning qadamida yengillik borligi aniq ko‘rinib turibdi. Bu Rice’ga tanqid emas – u Rojdestvoga yaqin paytdan beri son orqa mushagidagi nerv og‘rig‘i bilan o‘ynayotganini aytgan – lekin bu Forestni tark etayotgan yarim himoyachining darajasiga yorqin dalil.

City uchun bu transfer zaruratdan tug‘ildi. Rodri kelajagi mavhum bo‘lib turgan, so‘nggi yillarda uning sog‘lig‘i ham savol ostida qolgan bir vaqtda, markazni mustahkamlash shart edi. Nico González hech qachon to‘liq ishontirmadi, Mateo Kovacic esa ko‘p vaqtini jarohat xonasida o‘tkazdi. Anderson bu uchalasidan ham jangovarroq. U 297 ta yakka kurashda g‘olib chiqqan, paslarni to‘sib qolish tezligi ham City yarim himoyachilarining barchasidan yuqori. To‘pni qaytarib olishda bunday qurolga ega bo‘lish – ayniqsa pastga tushib qolgan, mudofaaga ko‘proq suyangan Forest tarkibida o‘ynaganini inobatga olsak – Maresca kabi yuqori pressing va old chiziqda agressiyani yoqtiradigan murabbiy uchun katta yutuq.

Rodri bo‘lmagan paytlarda City bir futbolchi bilan bo‘shliqni to‘ldira olmadi, Guardiola sxemani o‘zgartirishga majbur bo‘ldi, markazni mustahkamlash uchun ikki nafar himoyaviyroq yarim himoyachiga suyanishga to‘g‘ri keldi. Anderson kelishi bilan maqsad boshqacha: orqa to‘rtlik oldida yolg‘iz “tayanch” bo‘la oladigan, pozitsiyani to‘g‘ri tanlaydigan, keng maydonda tez harakatlanib, yong‘inlarni o‘chira oladigan futbolchi.

Albatta, City faqat himoyaviy fazilatlar uchun yarim himoyachi sotib olmaydi. Anderson to‘pni oldinga tashishni yaxshi ko‘radi. U jarima maydoniga uzatilgan paslar sonida hozirgi City futbolchilarining barchasidan ustun. Reja oddiy: atrofida Erling Haaland va boshqa hujumchilar bo‘lganida, u bo‘shliqlarni ko‘radi, to‘pni eng xavfli zonalarga yetkazadi. U yoniga eng oson pasni izlaydigan, ritmni faqat ushlab turadigan “metronom” emas. Yarim burilish, tana bilan raqibni aldab o‘tish, jamoasini maydon bo‘ylab yuqoriga surish – uning o‘yini shundan iborat.

Maresca talab qiladigan suyuq, o‘zgaruvchan tizimda bunday futbolchi oltin topilma. Anderson kerak bo‘lsa “6-raqam”, kerak bo‘lsa “8” yoki “10” sifatida o‘ynay oladi – bu moslashuvchanlik uning transfer narxini yanada oqlaydi. Atigi 23 yoshida u Forestda sakkiz oy ichida to‘rtta bosh murabbiy bilan ishladi va ularning har birining mayda farqlarini eng tez anglab olgan futbolchilardan biri bo‘ldi. Nuno Espírito Santo’nun ehtiyotkorlikka asoslangan yondashuvidan Ange Postecoglou boshchiligidagi to‘liq hujumkor futbolga o‘tish – deyarli imkonsiz vazifa. Shunga qaramay, Anderson o‘zini yo‘qotmagan kam sonli futbolchilardan edi. Forest og‘ir vaziyatga tushib qolganida, u hech qachon taslim bo‘lmadi, maydon markazida tinimsiz harakat qilib, tribunalarni energiyasi bilan uyg‘otdi.

U intizomli professional. Shuning uchun ham deyarli dog‘siz tibbiy kartaga ega. Newcastle’dan ketish unga oson kechmadi, bu og‘riq uni yanada qat’iyroq qildi: elit darajada porlash istagi kuchaydi. Forest uning salohiyatini bilardi, lekin bunday keskin sakrashni ular ham kutmagandi. Endi navbat navbatdagi bosqichga kelgan – gollar va golli uzatmalar sonini ko‘paytirish. Hujumga ko‘proq yo‘naltirilgan klubda bu ko‘nikmalar yanada tezroq o‘sishi tabiiy.

City so‘nggi ikki yozda ko‘plab yetakchilarini yo‘qotdi: Kevin De Bruyne, Kyle Walker, Ilkay Gündogan va Bernardo Silva ketdi. Maresca maydonda ham, kiyinish xonasida ham liderlarga muhtoj. Anderson kamtar, balandparvoz gaplarni yoqtirmaydigan yigit, lekin u o‘zining mehnatsevarligi va fidoyiligi bilan boshqalarga yo‘l ko‘rsatadi. Yoshlanib borayotgan jamoa uchun bunday namuna ayni muddao.

Anderson – o‘yin amaliyoti nimalarga qodir ekanining jonli isboti. Ikki yil avval Newcastle’da chekkadagi figura bo‘lgan futbolchi bugun eng qimmat britaniyalik, Jahon chempionatida asosiy tarkibdagi tayanchga aylangan. Boshqa yosh futbolchilar uning yo‘lini ko‘rsa, o‘z hududidan chiqish, qulay zonani tark etish qanchalik foydali bo‘lishini anglaydi. Anderson uchun bu qaror hayotni butunlay o‘zgartirdi. Endi savol bitta: Manchester’da u qanchalik balandga ko‘tarila oladi?